ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੰਜ਼ਿਊਮਰ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਬਜਟ-ਫ੍ਰੈਂਡਲੀ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਫਿਟ ਮਾਰਜਿਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮਹਿੰਗੇ ਮਾਡਲਾਂ 'ਤੇ ਫੋਕਸ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਆਮ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਅਤੇ ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਸਸਤੇ ਵਿਕਲਪ ਲੱਭਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੁਲਾਈ-ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਨਵੇਂ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਵੇਰੀਐਂਟਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ 257 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਹੈ, ਪਰ ਯੂਨੀਕ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 153 ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੇ 144 ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਘੱਟ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਜਨ ਲਾਂਚ ਕਰਕੇ ਮਹਿੰਗੇ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵੱਲ ਧੱਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਅਤੇ ਲੈਪਟਾਪ ਮਾਰਕੀਟ ਦਾ ਹਾਲ
ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ 14% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ₹1 ਲੱਖ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੇ ਫੋਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 26 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ 5 ਸੀ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਲੈਪਟਾਪ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ, ਅੱਧੇ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਵੇਂ ਲੈਪਟਾਪ ₹1.5 ਲੱਖ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗੇ ਹਨ। ₹50,000 ਤੋਂ ₹75,000 ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਾਲੇ ਲੈਪਟਾਪ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ Asus ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ।
ਟੀਵੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਜੋਖਮ
ਟੀਵੀ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ LG ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ OLED ਡਿਸਪਲੇਅ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਫੀਚਰਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ₹10,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੇ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਅਤੇ ₹30,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੇ ਟੀਵੀ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਕੀਮਤ-ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ (Price-sensitive) ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ 'ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ-ਫਸਟ' ਰਣਨੀਤੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕਾਰਗਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗੀ ਜਾਂ ਗਾਹਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰੇਗੀ?
