ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣੀ ਸਥਿਤੀ
ਇੰਡਸਟਰੀ ਬਾਡੀ SOPA ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਨਵਰੀ 2023 ਤੋਂ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਤੇਲ ਲਈ ਮਿਆਰੀ ਪੈਕ ਸਾਈਜ਼ (Standardized Pack Sizes) ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੁੱਲ੍ਹ ਦੇਣਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੈਰ-ਮਿਆਰੀ (Non-standard) ਪੈਕ ਸਾਈਜ਼ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 350g, 375g, 400g, 440g, 750g, ਅਤੇ 800g, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਭੰਬਲਭੂਸਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ
ਸਮੱਸ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦਿੱਖ ਵਿੱਚ ਬਿਲਕੁਲ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਪੈਕਿੰਗ ਵਾਲੀਆਂ ਪਾਊਚਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਪਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਗਾਹਕ ਸਿਰਫ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਦੇਖ ਕੇ ਖਰੀਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਾਲੇ ਪੈਕ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੈਸੇ ਖਰਚ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਵਾਲੀਅਮ ਨੂੰ ਮਿਲੀਲੀਟਰ (ml) ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਤਾਪਮਾਨ ਨਾ ਦੱਸਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸਹੀ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਸ ਡੀਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ ਨੇ ਅਜਿਹੇ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ ਜੋ ਗੈਰ-ਮਿਆਰੀ ਪੈਕਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਦਾ ਭੁਲੇਖਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਮਾਨਦਾਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਜਿਹੇ ਤਰੀਕੇ ਅਪਣਾਉਣ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।
'ਯੂਨਿਟ ਸੇਲ ਪ੍ਰਾਈਸ' ਕਿਉਂ ਕਾਰਗਰ ਨਹੀਂ?
SOPA ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ 'ਯੂਨਿਟ ਸੇਲ ਪ੍ਰਾਈਸ' (Unit Sale Price - ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ ਜਾਂ ਮਿ.ਲੀ. ਕੀਮਤ) ਲੇਬਲ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਿਆਰੀ ਪੈਕਿੰਗ ਦੀ ਲੋੜ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਖਰੀਦਦਾਰ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਯੂਨਿਟ ਕੀਮਤ ਦੀ ਗਣਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਇਹ ਯੂਨਿਟ ਕੀਮਤ ਅਕਸਰ ਛੋਟੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਲਿਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਪੜ੍ਹਦੇ ਜਾਂ ਸਮਝਦੇ ਨਹੀਂ। ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਦਾ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ, ਲੋਕ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਯੂਨਿਟ ਸੇਲ ਪ੍ਰਾਈਸ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
