ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਟ੍ਰੈਟੇਜਿਕ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਰਿਜ਼ਰਵ (SPR) ਵਿੱਚੋਂ **40 ਲੱਖ** ਬੈਰਲ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ExxonMobil ਅਤੇ BP ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। Hurricane Isaias ਕਾਰਨ ਆਈ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ **2027** ਤੱਕ ਵਿਆਜ ਸਮੇਤ ਤੇਲ ਵਾਪਸ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆਫ ਐਨਰਜੀ ਨੇ ਸਟ੍ਰੈਟੇਜਿਕ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਰਿਜ਼ਰਵ (SPR) ਤੋਂ 40 ਲੱਖ ਬੈਰਲ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਕਦਮ ਤਹਿਤ ExxonMobil ਅਤੇ BP ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ 20-20 ਲੱਖ ਬੈਰਲ ਤੇਲ ਮਿਲੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਗਲਫ ਕੋਸਟ ਵਿੱਚ ਰਿਫਾਈਨਰੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮਕਾਜ ਸੁਚਾਰੂ ਰਹਿ ਸਕੇ।
ਐਕਸਚੇਂਜ ਮਕੈਨਿਜ਼ਮ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਇਹ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇਲ ਦੀ ਕੋਈ ਵਿਕਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਐਮਰਜੈਂਸੀ 'ਐਕਸਚੇਂਜ' ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ (Loan) ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਤੇਲ 2027 ਤੱਕ ਵਾਪਸ ਸਰਕਾਰੀ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮੂਲ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ (Premium) ਵੀ ਦੇਣਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜੋ ਇਸ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੁਵਿਧਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ਹੈ।
ਐਨਰਜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ SPR ਦੀ ਹਾਲਤ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ ਕਿ SPR ਦਾ ਪੱਧਰ 1982 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸਾਲ 2026 ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵੱਡੇ ਡਰਾਅਡਾਊਨ ਕਾਰਨ ਸਟਾਕ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਾਫੀ ਖਾਲੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। 17.2 ਕਰੋੜ ਬੈਰਲ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਵਚਨਬੱਧਤਾਵਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਰਕਾਰੀ ਭੰਡਾਰ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਗਲਫ ਕੋਸਟ ਦੀਆਂ ਰਿਫਾਈਨਰੀਆਂ ਕਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਆਪਣਾ ਕੰਮਕਾਜ ਨਾਰਮਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਜਲਦੀ ਬਹਾਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਤਾਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ 2027 ਵਿੱਚ ਮਾਰਕੀਟ ਤੋਂ ਇਹ ਤੇਲ ਖਰੀਦ ਕੇ ਵਾਪਸ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ।