SEBI ਦਾ ਵੱਡਾ ਫੈਸਲਾ: ਬੈਂਕਾਂ ਤੇ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕਮੋਡਿਟੀ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ 'ਚ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਣਗੀਆਂ ਵਪਾਰ!

ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਲੱਗੀ ਰੋਕ

SEBI ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਤੁਿਹਨ ਕਾਂਤਾ ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ RBI ਅਤੇ IRDAI ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕਮੋਡਿਟੀ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਦੇ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੇਣ 'ਤੇ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਉੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ (high volatility) ਅਤੇ ਖਾਸ ਜੋਖਮਾਂ (specific risks) ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ। ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕਮੋਡਿਟੀ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਲੋੜਾਂ (long-term investment needs) ਨਾਲ ਮੇਲ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ।

SEBI ਦਾ ਫੈਸਲਾ

SEBI ਨੇ RBI ਅਤੇ IRDAI ਦੇ ਤਰਕ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਲਹਾਲ ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕਮੋਡਿਟੀ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਅੱਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਤਰਕ ਹੈ… ਅਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਇੱਥੇ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿਆਂਗੇ।" ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ SEBI ਪਹਿਲਾਂ ਕਮੋਡਿਟੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪੈਨਸ਼ਨ ਫੰਡਾਂ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

AI ਰਿਸਕ ਅਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ SEBI ਜਲਦੀ ਹੀ ਮਾਰਕੀਟ ਇੰਟਰਮੀਡੀਅਰੀਜ਼ (market intermediaries) ਲਈ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਜੋਖਮਾਂ ਬਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ (guidance) ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਵਿੱਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ AI ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਭਾਵੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ (potential system weaknesses) ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੈ।