Strait of Hormuz 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਮਲਿਆਂ ਕਾਰਨ ਟੈਂਕਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅੱਧੀ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਸਪਲਾਈ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਭਾਰਤ ਦੀ Crude Oil Basket 'ਤੇ ਪਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਹੁਣ **$122.28** ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਪੋਰਟ ਬਿੱਲ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕਟ
ਗਲੋਬਲ ਐਨਰਜੀ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਇਸ ਸਮੇਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। Strait of Hormuz ਅਤੇ Bab el-Mandeb Strait ਦੇ ਨੇੜੇ ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹਮਲੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਡੇਟਾ ਮੁਤਾਬਕ, 5 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ 11 ਅਕਤੂਬਰ ਦੇ ਹਫਤੇ ਦੌਰਾਨ Hormuz ਸਟ੍ਰੇਟ ਰਾਹੀਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਟੈਂਕਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਕੇ ਸਿਰਫ 4 ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਹਫਤੇ 9 ਸੀ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਇਹਨਾਂ ਰਸਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੇਤਾਵਨੀ
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਕੁੱਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਲੋੜ ਦਾ 85% ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਸਾ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਝਟਕਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹਾਂ। ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੀਮਤ $90.19 ਸੀ, ਉਹ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਔਸਤ $116.09 ਰਹੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ $122.28 ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਛੂਹ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਸਿੱਧਾ ਸਾਡੇ Current Account Deficit 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਆਇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਅਸਰ
- OMCs (Indian Oil, BPCL, HPCL): ਜਦੋਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹਨਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਹਕਾਂ 'ਤੇ ਪਾਉਣਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- Upstream ਖਿਡਾਰੀ (ONGC, Oil India): ਇਹਨਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਤੋਂ ਫਾਇਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ 'Windfall Tax' ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਮੈਕਰੋ-ਇਕਨਾਮਿਕ ਚੁਣੌਤੀ
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਮਹਿੰਗਾਈ (Inflation) ਨੂੰ ਹੋਰ ਭੜਕਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਕਾਰਨ Reserve Bank of India (RBI) ਲਈ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਰੁਝਾਨ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਆਰਟਰਲੀ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਆਪਰੇਸ਼ਨਲ ਮਾਰਜਿਨ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ।