ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਿਟੇਲ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨ (Inflation) ਵੱਧ ਕੇ **5.54%** ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਫੂਡ ਪ੍ਰਾਈਸ ਵਿੱਚ **7.74%** ਦਾ ਉਛਾਲ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ **113%** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਵਧਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ Reserve Bank of India ਨੇ ਰੈਪੋ ਰੇਟ (Repo Rate) **5.50%** ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਸਰ ਆਮ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਕਰਜ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ 41 ਜ਼ਰੂਰੀ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਸਿਰਫ ਆਲੂ ਹੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਭਾਅ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ।
ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਸੰਕਟ
ਪਿਆਜ਼ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 113% ਦੇ ਉਛਾਲ ਨਾਲ ਔਸਤਨ ₹53 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮੌਨਸੂਨ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਬਿਜਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਚੀਨੀ 22% ਮਹਿੰਗੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਤੇਲ (ਸਨਫਲਾਵਰ, ਪਾਮ ਅਤੇ ਸੋਇਆ) ਵੀ ਦੋਹਰੇ ਅੰਕਾਂ (double-digit) ਵਿੱਚ ਵਧੇ ਹਨ। ਦਾਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਤੂਰ ਦਾਲ ₹140 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਵਿਕ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਟਾਕ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
RBI ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ
RBI ਨੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਰੈਪੋ ਰੇਟ ਵਿੱਚ 25 ਬੇਸਿਸ ਪੁਆਇੰਟ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ 5.50% ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਉਧਾਰ ਲੈਣ ਦੇ ਖਰਚੇ ਵਧਣਗੇ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫਿਟ ਮਾਰਜਿਨ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। FMCG ਅਤੇ ਰਿਟੇਲ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵਧਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਡਿਸਕ੍ਰਿਸ਼ਨਰੀ ਸਪੈਂਡਿੰਗ (ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਖਰਚ) ਘੱਟ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਖਰੀਫ ਫਸਲ ਦੇ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਨਾਲ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਰਾਹਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਨਜ਼ਰ ਰਹੇਗੀ।