ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਡੇ ਅਤੇ ਚਿਕਨ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਚੂਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ **35-40%** ਦਾ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮੱਕੀ ਅਤੇ ਸੋਇਆਬੀਨ ਫੀਡ ਦੀਆਂ ਵਧੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਪੋਲਟਰੀ ਉਦਯੋਗ ਨੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ **25%** ਦੀ ਕਟੌਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਦੀ ਕਿੱਲਤ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਅੰਡੇ ਅਤੇ ਚਿਕਨ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਧਾ 35% ਤੋਂ 40% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਈ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਡੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ₹14 ਦੇ ਕਰੀਬ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਸੋਈ 'ਤੇ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੋਲਟਰੀ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਖਰਚੇ ਦਾ 70% ਹਿੱਸਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ (Feed) 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਮੱਕੀ ਦੀ ਘਾਟ ਕਿਉਂ?
ਇਸ ਸੰਕਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮੱਕੀ ਅਤੇ ਸੋਇਆਬੀਨ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਕੁੱਲ ਮੱਕੀ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਲਗਭਗ 37% ਹਿੱਸਾ ਹੁਣ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਥਨੌਲ ਬਲੈਂਡਿੰਗ (Biofuel) ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਡਿਸਟਿਲਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਪੋਲਟਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਲਈ ਸਸਤੀ ਖੁਰਾਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ 25% ਦੀ ਕਟੌਤੀ
ਜੂਨ 2026 ਵਿੱਚ, All India Poultry Breeders’ Association ਨੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ 25% ਕਟੌਤੀ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ 'ਪੇਰੈਂਟ ਬਰੀਡਰ ਸਟਾਕ' ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਸਪਲਾਈ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਸਾਲ ਪਏ ਭਿਆਨਕ ਗਰਮੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਮਾਨਸੂਨ ਦੀ ਅਨਿਯਮਿਤਤਾ ਨੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸੰਕੇਤ
ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੰਗ ਵਧਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹੋਰ ਵਧ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਅਨਾਜ ਵੰਡ ਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਹੀ ਇਸ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਅਗਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੈਅ ਕਰਨਗੀਆਂ।