ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕੋ ਵਾਰ ਪੈਸਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਕੀਮਤਾਂ ਡਿੱਗਣ 'ਤੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰਨਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋਵੇਗਾ।
ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (US Federal Reserve) ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨੇ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਲਈ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਧ ਰਹੀ ਮਹਿੰਗਾਈ (Inflation) ਅਤੇ ਨੀਤੀਗਤ ਫੈਸਲਿਆਂ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਚਾਰਾਂ ਕਾਰਨ ਇਹ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਚੇ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦਾ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੀਆਂ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਲਈ, ਉੱਚ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਅਕਸਰ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ ਵਰਗੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਲੇ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਿਟਰਨ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਬਾਂਡ ਦੀਆਂ ਉਪਜ (Bond Yields) ਵੱਧਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਧਾਤਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵਿਆਜ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਦੀ ਖਿੱਚ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹਨਾਂ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ (Central Banks) ਵੱਲੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦ, ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ (Geopolitical Tensions) ਕਾਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਮੰਗ (Safe-haven Demand) ਅਤੇ ਡਾਲਰਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (De-dollarization) ਦੇ ਯਤਨ ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਆਰਥਿਕ ਡਾਟਾ ਜਾਰੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦਾ ਡਾਟਾ-ਤੇ-ਨਿਰਭਰ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਨੀਤੀਗਤ ਬਦਲਾਅ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਮਹਿੰਗਾਈ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵਾਧਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਕਾਰਨ, ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ (Volatility) ਜਾਰੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ
ਮੌਜੂਦਾ ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਬਹੁਤੇ ਮਾਹਰ ਇੱਕੋ ਵਾਰ ਵੱਡੀ ਨਿਵੇਸ਼ (Aggressive Investment) ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਇੱਕ ਸਟੈਗਰਡ (Staggered) ਪਹੁੰਚ - ਯਾਨੀ ਕੀਮਤਾਂ ਡਿੱਗਣ 'ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ-ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖਰੀਦਦਾਰੀ - ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ, ਕੁਝ ਮਾਹਰ ਅਜੇ ਵੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ (Optimistic) ਨਜ਼ਰੀਆ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਲਈ ₹1,40,000 ਤੋਂ ₹1,48,000 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਲਈ ₹2,00,000 ਤੋਂ ₹2,30,000 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਕਈ ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕੇਤਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ US Treasury yields ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਤੇ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕਰਨਗੇ।