ਅਮਰੀਕੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸੋਨਾ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੋਵਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਲਗਭਗ **$4,341** ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ MCX ਫਿਊਚਰਜ਼ **₹1.52 ਲੱਖ** ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੀ ਹੈ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ?
ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਆਏ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਹਨ। ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਨੌਕਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਉਮੀਦ ਬੱਝੀ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (US Federal Reserve) ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ (Interest Rates) ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹੌਲੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਧਾਂਤੂਆਂ, ਜੋ ਕੋਈ ਵਿਆਜ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਯੀਲਡ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ
ਇਸ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ (US Dollar) ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡਾਂ (US Treasury Yields) ਦੀ ਯੀਲਡ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਨੇ ਵੀ ਹੁਲਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਡਾਲਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਲਈ ਸੋਨਾ ਸਸਤਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਮੰਗ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ ਘਟਣ ਨਾਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਆਕਰਸ਼ਕਤਾ ਘੱਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਧਾਂਤੂਆਂ ਵੱਲ ਮੁੜ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਮਾਰਕੀਟ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਧਾਂਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਖਪਤਕਾਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਰਿਕਾਰਡ ਉੱਚ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਚੂਨ ਮੰਗ (Retail Demand) ਹੌਲੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਖਰੀਦਦਾਰ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਸਾਵਧਾਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ ਜਾਂ ਸਿੱਕੇ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਕੀ?
ਬਾਜ਼ਾਰ ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਰੁਖ ਅਮਰੀਕੀ ਆਰਥਿਕ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ। ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਨੌਕਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਹੋਰ ਸੰਕੇਤਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਗੇ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਕੀ ਮੌਜੂਦਾ ਤੇਜ਼ੀ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ ਜਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਥਿਰਤਾ ਆਵੇਗੀ।