ਅੱਜ Multi Commodity Exchange (MCX) 'ਤੇ Gold ਅਤੇ Silver ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਅਤੇ Treasury Yields ਦਾ ਘੱਟਣਾ ਹੈ। ਵਪਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਧਣ ਕਾਰਨ MCX ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ **5%** ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅੱਜ Multi Commodity Exchange (MCX) 'ਤੇ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ, ਯਾਨੀ Gold ਅਤੇ Silver ਦੇ ਫਿਊਚਰਜ਼ (Futures) ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਡਿਲੀਵਰੀ ਵਾਲੇ Gold ਫਿਊਚਰਜ਼ ₹1,58,260 ਤੋਂ ₹1,58,540 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਤੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਡਿਲੀਵਰੀ ਵਾਲੇ Silver ਫਿਊਚਰਜ਼ ₹2,39,000 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ ਦੇ ਪਾਰ ਚਲੇ ਗਏ।
ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਦਾ ਕਾਰਨ:
ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ 'ਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਰੁਝਾਨ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ (US Dollar) ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਅਤੇ US Treasury Yields ਦੇ ਘੱਟਣ ਕਾਰਨ Gold ਅਤੇ Silver ਹੋਰ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣ ਗਏ ਹਨ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਅਮਰੀਕੀ ਖਜ਼ਾਨਾ (US Treasury) ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਾਂਡ-ਬਾਏਬੈਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (Bond-buyback program) ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਆਵੇਗਾ ਅਤੇ Yields ਘੱਟਣਗੀਆਂ। ਕਿਉਂਕਿ Gold ਅਤੇ Silver 'ਤੇ ਕੋਈ ਵਿਆਜ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡਾਂ ਦੀ Yields ਘੱਟਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਿੱਚੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
MCX Stock 'ਤੇ ਅਸਰ:
ਕਮੋਡਿਟੀ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਅਸਰ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ 'ਤੇ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ, Multi Commodity Exchange of India (MCX) ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ 5% ਦਾ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਜਦੋਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ (Volatility) ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਦੀ ਮਾਤਰਾ (Trading Volume) ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦੀ ਕਮਾਈ ਵੀ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, Gold ਅਤੇ Silver ਵਿੱਚ ਵਧਦੀ ਰੁਚੀ ਕਾਰਨ MCX ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਨੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਕੀ?
ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਜ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਚੰਗਾ ਮਾਹੌਲ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਾਹ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਮਹਿੰਗਾਈ (Inflation) ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ (Interest Rates) ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਦਬਾਅ ਬਣਿਆ ਰਹੇਗਾ। ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (Federal Reserve) ਵੀ ਸਾਵਧਾਨ ਰੁਖ ਅਪਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਮਹਿੰਗਾਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ 2% ਦੇ ਟੀਚੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਤਾਂ ਉਹ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵਾਧਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ (Geopolitical tensions), ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਸਥਿਤੀ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵੱਲੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸੰਕੇਤਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਜਾਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਬਦਲਾਅ ਸਿੱਧਾ Yields ਅਤੇ Gold-Silver ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰੇਗਾ।