Gold ETFs ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ 5 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਪੈਸਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕੀਮਤ $4,600 ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਿਵੇਸ਼ (Safe-haven asset) ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ Gold ETFs ਵਿੱਚ ₹1,179 ਕਰੋੜ ਦਾ inflow ਹੋਇਆ ਹੈ।
Gold ETFs ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਰੁਚੀ
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ Gold ETFs ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਪੈਸਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ $4,600 ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸੋਨੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵਧਦੇ ਭਰੋਸੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੰਗ ਵਧਣ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਇਸ ਵਾਧੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ US Treasury ਦੇ ਬੌਂਡ ਬਾਈਬੈਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਾਰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਡਾਲਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੌਂਡ ਯੀਲਡ (Yield) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀਆਂ ਅਸੈਂਪਟਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਯੀਲਡ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਆਕਰਸ਼ਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਟ੍ਰੇਟ ਆਫ਼ ਹੌਰਮੂਜ਼ (Strait of Hormuz) ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਸੋਨਾ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਿਵੇਸ਼ (Safe-haven asset) ਵਜੋਂ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ Gold ETFs ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ
ਸੋਨੇ ਦੀ ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਮੰਗ ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਭਾਰਤੀ Gold ETFs ਵਿੱਚ ₹1,179 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨੈੱਟ inflow ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਸਰੀਰਕ ਸੋਨੇ ਦੀ ਖਰੀਦ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ Gold ETFs ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਤਰਲ (Liquid) ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਿਕਲਪ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਕੀ?
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਕੁਝ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀ ਯੀਲਡ (Treasury Yield) ਦਾ ਉੱਚਾ ਹੋਣਾ ਸੋਨੇ ਲਈ ਇੱਕ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੋਨਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਮੌਕੇ ਦੀ ਲਾਗਤ (Opportunity Cost) ਵਧਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਊਰਜਾ ਕਾਰਨ ਮਹਿੰਗਾਈ (Energy-led inflation) ਦਾ ਦਬਾਅ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਮੁਦਰਾ ਨੀਤੀਆਂ (Monetary Policies) ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮੈਕਰੋ-ਆਰਥਿਕ (Macroeconomic) ਘਟਨਾਵਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜੈਕਸਨ ਹੋਲ ਸਿੰਪੋਜ਼ੀਅਮ (Jackson Hole Symposium) ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ PCE ਮਹਿੰਗਾਈ ਡਾਟਾ (US PCE inflation data) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਪਾਲਿਸੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।