ਸੋਨਾ ਡਿੱਗਿਆ, ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਨੇ ਮਾਰੀ ਬਾਜ਼ੀ!
4 ਮਈ, 2026 ਨੂੰ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ Nifty 50 ਜੋ ਕਿ 0.51% ਵਧ ਕੇ 24,119.30 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ Sensex ਜੋ ਕਿ 0.46% ਵਧ ਕੇ 77,269.40 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੁਝਾਨ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਸੋਨੇ ਦੇ ਐਕਸਚੇਂਜ-ਟਰੇਡਡ ਫੰਡ (ETFs) ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰੁਝਾਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਿਵੇਸ਼ (Safe Haven) ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁੱਖ Gold ETF 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ?
HSBC Gold ETF ਵਿੱਚ 1.79% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ Invesco India Gold ETF 1.42% ਡਿੱਗਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, Axis Gold ETF 1.24% ਅਤੇ Nippon India ETF Gold BeES 0.83% ਵੀ ਘਟੇ। MCX 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਭਾਅ ਵੀ ਲਗਭਗ 0.40% ਘਟ ਕੇ ₹1,50,750 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆ ਗਏ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਪਾਟ ਗੋਲਡ 1.09% ਡਿੱਗ ਕੇ $4,635.52 ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਡਾਲਰ ਅਤੇ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਬਣੇ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਡਾਲਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ ਲਈ ਸੋਨਾ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਮੰਗ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, Brent crude ਫਿਊਚਰਜ਼ ਲਗਭਗ 0.60% ਘਟ ਕੇ $107.53 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਤਣਾਅ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਕਾਰਨ ਕਈ ਵਾਰ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮੰਗ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਲ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ ਅਕਸਰ ਡਾਲਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਰੇਟ ਕੱਟ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਸੋਨੇ 'ਤੇ ਦਬਾਅ
ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ (Interest Rate Cuts) ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵੀ ਦੇਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸੋਨਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਲਾਗਤ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਦੂਜੇ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਸੰਭਾਵੀ ਰਿਟਰਨ ਗੁਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਨੇੜਲੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਜੋਖਮ, ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਸਲਾਹ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਈ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ 2026 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ $5,400 ਤੋਂ $6,300 ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਪਰ Gold ETFs ਨੂੰ ਨੇੜਲੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਜੋਖਮਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। Goldman Sachs ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਅੜਿੱਕੇ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਾਂਡ ਅਤੇ ਸਟਾਕ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, Gold Miners ETF (GDX) ਨੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ $97.79 ਦੀ ਔਸਤ ਨਾਲ 2025 ਦੀ ਔਸਤ ਤੋਂ 69.6% ਵੱਧ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਤਪਾਦਕ ਉੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਵਧ ਰਹੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ ਤੋਂ ਲਾਭ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਲਾਹ
ਵਿੱਤੀ ਮਾਹਰਾਂ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਉਣ 'ਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਹੁੰਕ, ਸੰਭਾਵੀ ਮੁਦਰਾ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਘਾਟੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੋਨੇ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਹੈੱਜ ਵਜੋਂ ਇਸਦੇ ਮੁੱਲ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
