ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ Brent Crude ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਲਗਾਤਾਰ **$102** ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਨੇ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਖਿੱਚਿਆ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ G7 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ Strategic Reserves ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਾਧੇ 'ਤੇ ਕੁਝ ਲਗਾਮ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹਨ।
ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਇਸ ਸਮੇਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ Brent Crude $102 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਕਰੀਬ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਡੋਮੇਸਟਿਕ ਫਿਊਚਰਜ਼ ₹8,916 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਹਨ।
ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ
ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ 'Strait of Hormuz' ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ। ਇਹ ਰਸਤਾ ਗਲੋਬਲ ਐਨਰਜੀ ਸਪਲਾਈ ਲਈ ਬਹੁਤ ਨਾਜ਼ੁਕ ਹੈ। ਇਸ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ G7 ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ International Energy Agency ਨੇ ਲਗਭਗ 100 ਮਿਲੀਅਨ ਬੈਰਲ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਵੱਡੇ ਉਛਾਲ ਨੂੰ ਫਿਲਹਾਲ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
- ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ RBI: ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ RBI 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ (Interest Rates) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦਬਾਅ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
- ਸੈਕਟਰ-ਸਪੈਸਿਫਿਕ ਅਸਰ: ਆਇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ (OMCs), ਪੇਂਟ, ਟਾਇਰ ਅਤੇ ਐਵੀਏਸ਼ਨ ਸੈਕਟਰ ਦੀਆਂ ਮੁਨਾਫਾ ਮਾਰਜਿਨ 'ਤੇ ਸਿੱਧੀ ਸੱਟ ਵੱਜਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਕਾਸਟ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਹਕਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਆਰਟਰਲੀ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ
ਮਾਰਕੀਟ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਦਾ ਤਣਾਅ ਵਧਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਗਲੋਬਲ ਨਿਰਮਾਣ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ (Manufacturing Activity) ਹੌਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਇਕਵਿਟੀ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਵੈਲਯੂਏਸ਼ਨ 'ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।