People's Bank of China ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ **22ਵੇਂ** ਮਹੀਨੇ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਅੰਕੜਾ **2,387 ਟਨ** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਗਲੋਬਲ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕਾਂ ਡਾਲਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸੋਨਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੋਨਾ ਇੱਕ 'ਨਾਨ-ਯੀਲਡਿੰਗ' (Non-yielding) ਐਸੇਟ ਹੈ ਜੋ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੋਨੇ ਦੀ ਭੁੱਖ ਕਿਉਂ ਵਧੀ?
ਅਗਸਤ 2026 ਤੱਕ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, People's Bank of China (PBOC) ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਚੀਨ ਦਾ ਕੁੱਲ ਸੋਨੇ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੁਣ 2,387 ਟਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ਦਾ ਲਗਭਗ 9% ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ।
ਕਿਉਂ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਡਾਲਰ ਦਾ ਦਬਦਬਾ?
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੂੰ ਵਿਭਿੰਨ (Diversify) ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਡਾਲਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘੱਟ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਕਦਮ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਕਰੰਸੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਇੱਕ 'ਹੈਜ' (Hedge) ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਕੀ ਹਾਲ ਹੈ?
- Poland: National Bank of Poland ਨੇ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ 8 ਟਨ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ 700 ਟਨ ਦੇ ਟਾਰਗੇਟ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ।
- Uzbekistan: ਇੱਥੇ ਸੋਨਾ ਹੁਣ ਕੁੱਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦਾ 90% ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
- Russia: ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, Central Bank of Russia ਨੇ ਬਜਟ ਘਾਟੇ ਅਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕਾਰਨ ਇਸ ਸਾਲ ਆਪਣਾ ਸੋਨਾ ਵੇਚਿਆ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੇਤਾਵਨੀ
ਭਾਵੇਂ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੋਨਾ ਕੋਈ ਵਿਆਜ ਜਾਂ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਸੋਨਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕੀਮਤ (Opportunity Cost) ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ U.S. Federal Reserve ਦੀ ਨੀਤੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗੀ।