ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਤੇਲ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ **$110.10** ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।
ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ Brent crude ਫਿਊਚਰਜ਼ $110.10 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ। ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ Yanbu ਅਤੇ Shaybah ਆਇਲ ਫੀਲਡ ਵਰਗੇ ਅਹਿਮ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਕੀਮਤਾਂ ਹੁਣ $100 ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਗਲੋਬਲ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ 80% ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਸਿੱਧਾ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਪਾਰ ਘਾਟੇ (Trade Deficit) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੈਕਰੋ ਕਾਰਕ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਹਰ ਸੈਕਟਰ 'ਤੇ ਵੱਖਰਾ ਹੈ:
- ਏਵੀਏਸ਼ਨ (Aviation): IndiGo ਵਰਗੀਆਂ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਲਈ Aviation Turbine Fuel (ATF) ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਧਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖਤਰਾ ਹੈ।
- ਪੇਂਟ ਅਤੇ ਟਾਇਰ ਕੰਪਨੀਆਂ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਲਈ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਰਹੀਆਂ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ ਸੁੰਗੜ ਸਕਦੇ ਹਨ।
- ਤੇਲ ਖੋਜ ਕੰਪਨੀਆਂ (Exploration): ONGC ਅਤੇ Oil India ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਖਬਰ ਬੱਲੇ-ਬੱਲੇ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਕੀ ਦੇਖਣ?
ਹੁਣ ਸਭ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦਾ ਖਤਰਾ ਕਿੰਨਾ ਚਿਰ ਚੱਲੇਗਾ। ਕੀ ਸਰਕਾਰ ਘਰੇਲੂ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਲਈ ਕੋਈ ਨੀਤੀਗਤ ਫੈਸਲਾ ਲਵੇਗੀ? ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਅਰਨਿੰਗ ਗਾਈਡੈਂਸ 'ਤੇ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।