ਧੋਖਾਧੜੀ ਦਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਖੁਲਾਸਾ?
FIR ਮੁਤਾਬਕ, Yes Bank ਨੇ ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ Sapphire Land Development Pvt Ltd (HDIL ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਨੂੰ ₹150 ਕਰੋੜ ਦਾ ਲੋਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ Yes Bank ਨੇ ਇਹ ਲੋਨ ਇੱਕ ਹੋਰ ਲੋਨ ਦੇ NPA ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ, ਸਿਰਫ 10 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, Suraksha Asset Reconstruction Company (ARC) ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤਬਦੀਲੀ ਦੌਰਾਨ ਗਿਰਵੀ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ ₹1,000 ਕਰੋੜ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਦਾ ਕੋਈ ਮੁੱਲ (valuation) ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। FIR ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਕੀਮ ਤਹਿਤ ₹22.50 ਕਰੋੜ ਦੀ ਮਾਰਜਿਨ ਮਨੀ ਨੂੰ Suraksha ARC ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਖਾਤਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਸੂਤਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੰਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਕੀਮਤ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਘੱਟ 'ਤੇ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸੀ।
ਕਰਜ਼ਾਈ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਹਾਲਤ
Sapphire Land Development ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਹਾਲਤ ਕਾਫੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ paid-up capital ਸਿਰਫ ₹5 ਲੱਖ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਆਖਰੀ ਬੈਲੰਸ ਸ਼ੀਟ 2018 ਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਪੇਰੈਂਟ ਕੰਪਨੀ HDIL, ਜੋ ਕਿ ਅਗਸਤ 2019 ਤੋਂ insolvency proceedings ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਹੀ ਹੈ, ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਛਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਘਾਟਾ ਅਤੇ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ ਵਿਵਾਦ ਅਤੇ ਜਾਂਚ
Rana Kapoor ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ Enforcement Directorate ਅਤੇ CBI ਵਰਗੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ 2020 ਦੇ Yes Bank ਸੰਕਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। Sudhir Valia, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਫਰਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉੱਠ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਵ੍ਹਿਸਲਬਲੋਅਰ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਰਾਹੀਂ Valia ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਫਰਮ ਦੇ ₹5,800 ਕਰੋੜ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲੱਗੇ ਸਨ।
Yes Bank ਦਾ ਸਟਾਕ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ
Yes Bank ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਤੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ Yes Bank ਦਾ ਸਟਾਕ ਲਗਭਗ ₹22.07 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਐਨਾਲਿਸਟ ਇਸਨੂੰ 'Sell' ਰੇਟਿੰਗ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਔਸਤ 12-ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਟਾਰਗੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ ₹19.32 ਹੈ। ਇਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਬੈਂਕ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਚੁਣੌਤੀ ਸਾਬਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।