Indian Rupee ਲਈ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। Reserve Bank of India (RBI) ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ Forex ਰਣਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ **₹12.7 ਲੱਖ ਕਰੋੜ** ਦੇ ਵੱਡੇ ਕਰਜ਼ੇ (Bond Borrowing) ਦੇ ਐਲਾਨ ਕਾਰਨ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਵਧਣ ਦੇ ਪੂਰੇ ਆਸਾਰ ਹਨ।
RBI ਦੀ ਬਦਲੀ ਰਣਨੀਤੀ (Forex Strategy Shift)
ਪਹਿਲਾਂ RBI ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਦੇ ਕੇ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਲੈਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਸਥਿਤੀ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ। FCNR(B) ਸਵੈਪ ਵਿੰਡੋ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਹੁਣ ਆਪਣਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ (Forex Reserves) ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਚੋਣਵਾਂ (Selective) ਰਵੱਈਆ ਅਪਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਹੁਣ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਵਧਣਾ ਤੈਅ ਹੈ।
ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ ਅਤੇ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ ਦਾ ਸੰਕਟ
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ₹12.7 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦਾ ਵੱਡਾ ਬੋਰੋਇੰਗ ਪਲਾਨ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਦੇ ₹9 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਦੀ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਵਧੇਗੀ ਅਤੇ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ (Bond Yields) ਉੱਪਰ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ 10-ਸਾਲਾ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਗੌਰਮਿੰਟ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ 7.19% ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਜੋ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹਨ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ?
ਰੁਪਏ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਨਾਲ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਰਾਮਦ (Imports) 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ (Exporters) ਨੂੰ ਕੁਝ ਫਾਇਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਗਲੋਬਲ ਮੰਗ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਇਸ ਫਾਇਦੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ RBI ਦੇ ਅਗਲੇ ਕਦਮਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (FPIs) ਦੇ ਰੁਝਾਨ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।