E-commerce 'ਤੇ ਕੱਸੇਗੀ ਨਕੇਲ!
RBI ਹੁਣ E-commerce ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ 'ਤੇ ਬਾਰੀਕੀ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੇਗਾ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਡਿਜੀਟਲ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹਨਾਂ 'ਤੇ ਸਿੱਧੀ ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਣ-ਅਧਿਕਾਰਤ ਭੁਗਤਾਨਾਂ 'ਤੇ ਸਾਂਝੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ
ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਤਹਿਤ, ਡਿਜੀਟਲ ਭੁਗਤਾਨ ਗਲਤ ਜਾਂ ਅਣ-ਅਧਿਕਾਰਤ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਗਾਹਕ (Customer) ਦੇ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ (Recipient) ਦੇ ਬੈਂਕ, ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰਨਗੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਗਾਹਕਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਵਧੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗੈਰ-ਬੈਂਕ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸੰਚਾਲਕਾਂ (Non-bank Payment System Operators) ਲਈ ਇੱਕ Cyber Key Risk Indicators (KRI) ਫਰੇਮਵਰਕ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ IT ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ।
ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ
ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, RBI ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ Aadhaar Enabled Payment System (AePS) ਲਈ ਵਾਈਟ-ਲੇਬਲ ਸੋਲਿਊਸ਼ਨ ਦੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਦਾਤਾਵਾਂ (assisted payment providers) ਨੂੰ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਧੋਖਾਧੜੀ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਟ੍ਰਾਂਜ਼ੈਕਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੀ ਬਿਹਤਰ ਪਛਾਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸਟੈਂਡਰਡ Domestic Legal Entity Identifier (DLEI) ਫਰੇਮਵਰਕ ਵੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਕੀ? ਕਾਰਡ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾਸ-ਬਾਰਡਰ ਭੁਗਤਾਨ
RBI ਦੀ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਕਾਰਡ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ, ਟੋਕਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਪ੍ਰਾਈਸਿੰਗ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰੇਗੀ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਲੋਬਲ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਲਈ 2028 ਤੱਕ ਕ੍ਰਾਸ-ਬਾਰਡਰ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵੀ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।