RBI ਦਾ ਨਵਾਂ ਨਿਰਦੇਸ਼: ਗਹਿਣੇ ਬਣਨਗੇ ਸੁਰੱਖਿਆ
ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ, ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (RBI) ਨੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਤਹਿਤ, ਬੈਂਕ ਹੁਣ ਮਾਈਕਰੋ ਅਤੇ ਸਮਾਲ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ (MSEs) ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਨ ਲਈ, ਗਾਹਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਖੁਦ ਗਹਿਣੇ ਰੱਖੇ ਗਏ ਸੋਨੇ (Gold) ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ (Silver) ਨੂੰ ਕੋਲੈਟਰਲ (Collateral) ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ। ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ MSEs ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
MSEs ਲਈ ਵਧੇਗੀ ਲੋਨ ਦੀ ਪਹੁੰਚ
RBI ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਗਹਿਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਲਏ ਗਏ ਲੋਨ, ਕਰਜ਼ਾ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨੇ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਨਾਲ MSEs ਨੂੰ ਲੋਨ ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਲਚਕਤਾ (Flexibility) ਆ ਜਾਵੇਗੀ।
ਨਵੇਂ ਲੋਨ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ਰਤਾਂ
ਨਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਲੈਂਡਰਜ਼ (Lenders) ਨੂੰ MSEs ਨੂੰ ₹20 ਲੱਖ ਤੱਕ ਦੇ ਕੋਲੈਟਰਲ-ਫ੍ਰੀ (Collateral-Free) ਲੋਨ ਦੇਣੇ ਹੋਣਗੇ। ਬੈਂਕ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਪਾਲਿਸੀਆਂ (Credit Policies) ਅਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ (Financial Standing) ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਕੋਲੈਟਰਲ-ਫ੍ਰੀ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ₹25 ਲੱਖ ਤੱਕ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਨਵੇਂ ਢਾਂਚੇ ਤਹਿਤ, ਲੈਂਡਰਜ਼ ਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਨ ਰਾਸ਼ੀਆਂ ਲਈ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਸਿਰਜਣਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (PMEGP) ਅਧੀਨ ਫਾਈਨਾਂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੋਨਾਂ ਸਮੇਤ, ਕੋਲੈਟਰਲ ਸੁਰੱਖਿਆ (Collateral Security) 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾ ਦੇਣ।
ਜੋਖਮ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕਦਮ
ਸੰਭਾਵੀ ਜੋਖਮਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ, ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇ, ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਗਾਰੰਟੀ ਸਕੀਮ (Credit Guarantee Scheme) ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਵਰੇਜ ਲੈਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨੀਤੀ ਤਬਦੀਲੀ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਆਈ ਹੈ ਜਦੋਂ MSE ਸੈਗਮੈਂਟ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। RBI ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦਸੰਬਰ 2025 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ MSEs ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਬਕਾਇਆ ਕਰਜ਼ੇ ₹10 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਗਭਗ 30% ਦੀ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਵਾਧਾ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 'ਤੇ ਵਧ ਰਹੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਅਤੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।