ਆਪਣੇ 9ਵੇਂ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ India Post Payments Bank (IPPB) ਨੇ ਤਿੰਨ ਨਵੇਂ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ ਹਨ। **13 ਕਰੋੜ** ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਾਹਕਾਂ ਵਾਲਾ ਇਹ ਬੈਂਕ ਹੁਣ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੈਲਥ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪੇਮੈਂਟਸ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰੇਗਾ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਇਹ ਇੱਕ ਅਣਲਿਸਟਿਡ (Unlisted) ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਂਕ ਹੈ ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਕਰਜ਼ੇ (Direct Lending) ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ।
ਆਪਣੇ 9ਵੇਂ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ ਮੌਕੇ India Post Payments Bank (IPPB) ਨੇ ਆਪਣੀ ਡਿਜੀਟਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੰਚਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਬੈਂਕ ਨੇ ਇੱਕ ਡਿਜੀਟਲ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਪਲੇਟਫਾਰਮ, ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਸ਼ਨ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਅਤੇ DakPay ਸਾਊਂਡ ਬਾਕਸ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਪੇਮੈਂਟ ਬੈਂਕ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਾ ਰਹਿ ਕੇ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣਨਾ ਹੈ।
ਪੇਂਡੂ ਭਾਰਤ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਸਮਾਵੇਸ਼
IPPB ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਸਮਾਵੇਸ਼ (Financial Inclusion) ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। 31 ਮਾਰਚ 2026 ਤੱਕ, ਬੈਂਕ ਦੇ 13.25 ਕਰੋੜ ਗਾਹਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 77% ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਹਨ। ਬੈਂਕ ਕੋਲ ₹29,104 ਕਰੋੜ ਦੀਆਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਰਾਸ਼ੀ (Deposits) ਹਨ। ਨਵੇਂ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਨਾਲ, ਬੈਂਕ ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗਾਹਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰੇਗਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਰਵਾਇਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, Reserve Bank of India ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, IPPB ਸਿੱਧੇ ਕਰਜ਼ੇ (Loans) ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ। ਬੈਂਕ ਦੀ ਕਮਾਈ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ ਫੀਸਾਂ ਅਤੇ ਕਮਿਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਨਵੀਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਬੈਂਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ
ਡਿਜੀਟਲ ਪੇਮੈਂਟਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਫਿਨਟੈਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ। IPPB ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਸੰਚਾਲਨ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਨਜਿੱਠਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਨੋਟ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ IPPB ਇੱਕ ਅਣਲਿਸਟਿਡ (Unlisted) ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦਾ ਕੋਈ ਸ਼ੇਅਰ ਮਾਰਕੀਟ (NSE/BSE) 'ਤੇ ਵਪਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।