ਭਾਰਤ ਦਾ 10-ਸਾਲਾ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ ਵੱਧ ਕੇ **7.48%** 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀਜ਼ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ **251 ਬੇਸਿਸ ਪੁਆਇੰਟ** (bps) ਦਾ ਅੰਤਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਅੰਤਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਰੰਸੀ ਰਿਸਕ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗੀ ਹੈਜਿੰਗ ਕਾਰਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਫਿਲਹਾਲ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਦੇ 10-ਸਾਲਾ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਇਸ ਵਾਧੇ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਬਾਂਡਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਤਰ ਨੂੰ 2.51% (251 bps) ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਚਾਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਉੱਚਤਮ ਪੱਧਰ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਫਰਕ 'ਕੈਰੀ ਟ੍ਰੇਡ' (carry trade) ਰਾਹੀਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੂੰਜੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਦਬਾਅ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਮੁੱਖ ਚਿੰਤਾਵਾਂ: ਹੈਜਿੰਗ ਅਤੇ ਕਰੰਸੀ ਰਿਸਕ
ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ, ਉਹ ਕਰੰਸੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਡਰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਿਆ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉੱਚੀ ਵਿਆਜ ਦਰ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਮੁਨਾਫਾ ਖਤਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕ 'ਹੈਜਿੰਗ' (hedging) ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਖਰਚਾ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਖਰਚੇ ਸਥਿਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੈ।
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਸਰ
ਇਸ ਵਾਧੇ ਪਿੱਛੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਅਸਥਿਰ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹੱਥ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਤੇਲ ਦਾ ਵੱਡਾ ਆਯਾਤਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ, ਬਾਂਡ ਡੀਲਰ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ RBI ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉੱਚਾ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਡੈੱਟ ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਬਕ
ਜਦੋਂ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੌਜੂਦਾ ਬਾਂਡਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਡੈੱਟ ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਾਰਕੀਟ ਹੁਣ 7.45% ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਯੀਲਡ 7.50% ਤੋਂ ਪਾਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਾਂਡ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਡੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।