ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ
ਇਸ ਘੁਟਾਲੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 23 ਫਰਵਰੀ 2026 ਨੂੰ IDFC First Bank ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸ਼ੇਅਰ ਇੰਟਰਾ-ਡੇਅ (Intraday) ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 20% ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਕੇ ₹66.85 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਬੈਂਕ ਦੇ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ (Market Capitalization) ਵਿੱਚ ₹14,000 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨੇ ਇਹ ਦਿਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਗਵਰਨੈਂਸ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿੰਨੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਤੁਰੰਤ ਵਿੱਤੀ ਅਸਰ ਸੀਮਤ ਲੱਗਦਾ ਹੋਵੇ। 24 ਫਰਵਰੀ 2026 ਤੱਕ ਸ਼ੇਅਰ ਲਗਭਗ ₹70 ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ (Analyst View)
IDFC First Bank ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਪੀ/ਈ ਰੇਸ਼ੋ (P/E Ratio) ਲਗਭਗ 38 ਤੋਂ 45 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਔਸਤ 20 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਚੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ (Valuation) 'ਤੇ ਹੁਣ ਇਸ ਫਰਾਡ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਾਰੀਕੀ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ HDFC Bank, ICICI Bank, ਅਤੇ Kotak Mahindra Bank ਵਰਗੇ ਬੈਂਕਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਤੁਲਿਤ ਮੁੱਲ 'ਤੇ ਵਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਫਰਾਡ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਦਰਮਿਆਨ ਵਾਪਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫਰਾਡ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਐਨਾਲਿਸਟਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਵੰਡੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਕਿ Nomura ਨੇ ਗਵਰਨੈਂਸ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਸਬੰਧੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਜਤਾਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸ਼ੇਅਰ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਦੂਜੇ ਨਿਊਟਰਲ (Neutral) ਤੋਂ 'Add' ਰੇਟਿੰਗ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟਾਰਗੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ ₹80-₹97 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਬੈਂਕ ਦਾ ਮੋਜੋ ਸਕੋਰ (Mojo Score) ਵੀ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 'Hold' ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗਵਰਨੈਂਸ ਅਤੇ ਅਕਸ 'ਤੇ ਸਵਾਲ?
ਇਸ ਫਰਾਡ ਨੇ IDFC First Bank ਦੀ ਗਵਰਨੈਂਸ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਂਚ ਪੱਧਰ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲਾਂ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਬੈਂਕ ਲਈ ਜੋ ਰਿਟੇਲ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ-ਆਧਾਰਿਤ ਬਿਜ਼ਨਸ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਅਕਸ (Reputation) ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਭਰੋਸੇ ਅਤੇ ਫੰਡਿੰਗ ਲਾਗਤਾਂ (Funding Costs) 'ਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 ਅਤੇ 2027 ਲਈ ਕਮਾਈ (Earnings) 'ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪੈਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪ੍ਰੋਵੀਜ਼ਨਿੰਗ (Provisioning) ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਖਰਚੇ ਵੱਧ ਸਕਦੇ ਹਨ। Nomura ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਬੈਂਕ ਦੇ CET-1 ਕੈਪੀਟਲ ਰੇਸ਼ੋ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 19 ਬੇਸਿਸ ਪੁਆਇੰਟ (Basis Point) ਦਾ ਮਾਮੂਲੀ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ। ਬੈਂਕ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉੱਚਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ, ਅਜਿਹੀਆਂ ਗਵਰਨੈਂਸ ਖਾਮੀਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁੱਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ ਫਰਾਡ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ, 18 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਡੀ-ਇਮਪੈਨਲ (De-empaneled) ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਛਾਣ ਜਾਂ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵੀ ਦੇਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਸਤਾ
IDFC First Bank ਦੇ ਚੀਫ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿਵ ਅਫਸਰ (CEO), V. Vaidyanathan ਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿਵਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਬੈਂਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂੰਜੀਬੱਧ (Well-capitalized) ਹੈ ਅਤੇ ਲਾਭਕਾਰੀ (Profitability) ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। KPMG ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਆਡਿਟ (Forensic Audit) ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਤੋਂ ਪੰਜ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਹ ਆਡਿਟ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਹੱਦ ਅਤੇ ਵਸੂਲੀ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਵਧੇਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ। ਅੰਤਿਮ ਵਿੱਤੀ ਨੁਕਸਾਨ ਵਸੂਲੀ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ। ਮੌਜੂਦਾ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਐਨਾਲਿਸਟਾਂ ਦੇ ਟਾਰਗੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਬੈਂਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ੇਅਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।