ਜਦੋਂ ਹੋਮ ਲੋਨ ਦੀਆਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵੱਧਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਬੋਰੋਅਰਜ਼ ਕੋਲ ਦੋ ਰਾਹ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: EMI ਵਧਾਉਣਾ ਜਾਂ ਲੋਨ ਦੀ ਮਿਆਦ (Tenure) ਲੰਬੀ ਕਰਨਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ tenure ਵਧਾਉਣ ਨਾਲ ਮਾਸਿਕ ਕਿਸ਼ਤ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਵਿਆਜ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਬੋਝ ਪਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਬੈਂਕ ਹੋਮ ਲੋਨ ਦੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਕਈ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਕਿਸ਼ਤ (EMI) ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਲੋਨ ਦੀ ਮਿਆਦ (Tenure) ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਚੁਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਫੈਸਲਾ ਹੈ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਜੇਬ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਕੰਪਾਊਂਡਿੰਗ ਦਾ ਖੇਡ (The Compounding Effect)
ਹੋਮ ਲੋਨ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਕਾਇਆ ਰਕਮ (Outstanding Balance) 'ਤੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ Tenure ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਿਆਜ ਦੇ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹੋ। ਇਹ ਇੱਕ ਕੰਪਾਊਂਡਿੰਗ ਇਫੈਕਟ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੋਨ ਦੀ ਅਸਲ ਕੀਮਤ ਨਾਲੋਂ ਕਈ ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਿਆਜ ਚੁਕਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਗਣਿਤ ਨੂੰ ਸਮਝੋ
ਮੰਨ ਲਓ ਤੁਹਾਡਾ ₹50 ਲੱਖ ਦਾ ਲੋਨ 20 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਵਿਆਜ ਦਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 25 ਬੇਸਿਸ ਪੁਆਇੰਟ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ Tenure ਵਧਾਉਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਦਾ ਵਾਧੂ ਵਿਆਜ ਭਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਸਤੀ EMI ਦਾ ਲਾਲਚ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਿੱਤੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੈ।
ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
- ਲੋਨ ਸਟੇਟਮੈਂਟ ਚੈੱਕ ਕਰੋ: ਕਈ ਵਾਰ ਬੈਂਕ ਬਿਨਾਂ ਦੱਸੇ Tenure ਵਧਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਸਟੇਟਮੈਂਟ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ।
- ਪ੍ਰੀ-ਪੇਮੈਂਟ (Prepayment) ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ: ਹੋਮ ਲੋਨ 'ਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਪੈਨਲਟੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਰਕਮ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ-ਥੋੜ੍ਹੀ ਵਾਧੂ ਅਦਾਇਗੀ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਤੁਹਾਡਾ ਵਿਆਜ ਅਤੇ Tenure ਦੋਵੇਂ ਘਟਾ ਦੇਵੇਗਾ।
- ਬੈਂਕ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰੋ: ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਮੌਜੂਦਾ ਬੈਂਕ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੇਟ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਰਿਫਾਇਨੈਂਸਿੰਗ (Refinancing) ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ।
ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਲੋਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਮਝ ਕੇ ਜਲਦੀ ਖਤਮ ਕਰਨਾ, ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬਾ ਖਿੱਚਣ ਨਾਲੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਸਤਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।