ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ 'ਤੇ EMI ਲੈਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਹਿਸਟਰੀ 'ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ। ਪਰ ਅਸਲੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਲੋਨ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਬੈਂਕ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਬਿਊਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ EMI: ਕੀ ਹੈ ਅਸਲ ਸੱਚਾਈ?
ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕਸ, ਘਰੇਲੂ ਉਪਕਰਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਮਾਨ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ 'ਤੇ EMI (Equated Monthly Installments) ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਬਹੁਤ ਆਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਆਸਾਨ, ਬਿਨਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਡਾਕੂਮੈਂਟਾਂ ਵਾਲਾ ਬਦਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗਾ। ਪਰ ਇਹ ਸੋਚ ਕਈ ਵਾਰ ਗਲਤ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਹਨਾਂ ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਰਸਨਲ ਲੋਨ ਵਾਂਗ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬੈਂਕ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਇਸਨੂੰ ਹੈਂਡਲ?
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬੈਂਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ ਰਾਹੀਂ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਨੂੰ EMI ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰੀ-ਐਪਰੂਵਡ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਲਾਈਨ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਡੈੱਟ ਓਬਲੀਗੇਸ਼ਨ (Debt Obligation) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਬੈਂਕ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲੋਨ ਅਕਾਊਂਟ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਰਿਪੋਰਟ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਜਾਵੇਗੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਂਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਾਲਿਸੀ ਅਤੇ CIBIL, Experian, Equifax ਵਰਗੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਇਨਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਬੈਂਕ ਇਹ ਐਂਟਰੀਜ਼ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ EMI ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ ਤੁਹਾਡੇ ਕੁੱਲ ਡੈੱਟ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਹਿਸਟਰੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ
ਇਨਵੈਸਟਰਾਂ (Investors) ਅਤੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ, ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ EMI ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਬਿਊਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲੋਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਰਸਨਲ ਲੋਨ ਜਾਂ ਆਟੋ ਲੋਨ, ਵਾਂਗ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਭਰਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਯੋਗਤਾ (Creditworthiness) ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਘਰ ਜਾਂ ਕਾਰ ਲੋਨ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਹੂਲਤਾਂ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਸਮੇਂ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇੱਕ ਵੀ ਕਿਸ਼ਤ ਚੁੱਕਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਨੈਗੇਟਿਵ ਐਂਟਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ ਸਕੋਰ ਘੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਬਿਊਰੋ ਲੋਨ ਅਕਾਊਂਟ ਨੂੰ ਟਰੈਕ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਡਿਫਾਲਟ (Default) ਹੋਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਇੱਕ ਆਮ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਜਾਂ ਪਰਸਨਲ ਲੋਨ ਵਰਗੇ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਆਪਣੇ ਵਿੱਤੀ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ
ਤੁਹਾਡੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਅਸਰ ਪੈਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਕਈ EMI ਕਮਿਟਮੈਂਟ ਤੁਹਾਡੇ ਡੈੱਟ-ਟੂ-ਇਨਕਮ ਰੇਸ਼ੋ (Debt-to-Income Ratio) ਨੂੰ ਵੀ ਬਦਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਲੈਂਡਰ (Lenders) ਨਵੇਂ ਲੋਨ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਰੇਸ਼ੋ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ EMI ਵਾਲੀਆਂ ਖਰੀਦਦਾਰੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਕੇ, ਖਪਤਕਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਵਿੱਤੀ ਲਚਕਤਾ (Financial Flexibility) ਜਾਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਯੋਗਤਾ ਵਾਲਾ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਚੈੱਕਆਊਟ 'ਤੇ EMI ਵਿਕਲਪ ਚੁਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਵਿਚਾਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ਖਰੀਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਦਾ ਵਾਧੂ ਬੋਝ ਤੁਹਾਡੇ ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਫਿੱਟ ਬੈਠਦਾ ਹੈ।
ਕਿਸੇ ਵੀ EMI ਦਾ ਲਾਭ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੈਂਕ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਖਾਸ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ: ਕੀ ਉਹ ਇਹ ਡੈਬਿਟ ਕਾਰਡ EMI ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਬਿਊਰੋਜ਼ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕੀ ਜੁਰਮਾਨੇ ਹਨ? ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਨਾਲ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣੇਗਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਚਾਨਕ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਜਾਂ ਅਣਉਮੀਦ ਕੀਤੇ ਫੀਸਾਂ ਨਾਲ ਹੈਰਾਨ ਨਾ ਹੋਵੋ। ਇਹਨਾਂ EMI ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰਸਮੀ ਲੋਨ ਵਾਂਗ ਮੰਨਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।