ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਾਹਨ (EV) ਮਾਰਕੀਟ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਪੈਨੀਟਰੇਸ਼ਨ **10.7%** ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਫਲੀਟਸ ਅਤੇ ਤਿੰਨ-ਪਹੀਆ ਵਾਹਨਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਾਹਨ ਮਾਰਕੀਟ ਨੇ ਪਰਿਪੱਕਤਾ ਵੱਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 8% ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਵਧ ਕੇ 10.7% ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਮਾਹਰ ਇਸ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਰੁਕਾਵਟ ਮੰਨ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ
ਹੁਣ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਡਰਾਈਵ ਸਿਰਫ ਰਿਟੇਲ ਖਰੀਦਦਾਰਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਫਲੀਟ ਆਪਰੇਟਰ ਅਤੇ ਲਾਸਟ-ਮਾਈਲ ਡਿਲਿਵਰੀ ਸੈਕਟਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ EV ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਤਿੰਨ-ਪਹੀਆ ਵਾਹਨ (Three-wheelers) ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਸਰਕਾਰੀ ਸਬਸਿਡੀ 'ਤੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ 'Total Cost of Ownership' (TCO) ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਪੈਸੰਜਰ ਵਾਹਨ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ Tata Motors ਲਗਭਗ 40-41% ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਦੇ ਨਾਲ ਲੀਡਰ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਜੋਖਮ
ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਹਨ। ਫਾਈਨਾਂਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅੜਿੱਕੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, PM E-DRIVE ਸਕੀਮ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਚਾਰਜਿੰਗ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਕੈਪੀਟਲ ਐਕਸਪੈਂਡੀਚਰ (CapEx) ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਮੈਨੇਜ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਉਹ ਨਵੀਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲਣ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਡਿਪ੍ਰੀਸੀਏਸ਼ਨ (Depreciation) ਦੇ ਜੋਖਮ ਤੋਂ ਬਚਦੀਆਂ ਹਨ।