ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਝੋਨੇ ਦੀਆਂ ਦੋ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ Shalimar-4 ਅਤੇ Shalimar-5 ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ **7.2 ਟਨ** ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਝਾੜ ਦੇਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹਨ। ਇਹ ਨਵੀਂ ਖੋਜ ਖੇਤੀ ਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ ਘਟਣ ਦੇ ਸੰਕਟ ਦਰਮਿਆਨ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਰਦਾਨ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗੀ।
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਕਾਮਯਾਬੀ
Sher-e-Kashmir University of Agricultural Sciences and Technology-Kashmir (SKUAST-K) ਦੇ Mountain Research Centre for Field Crops ਨੇ ਖੇਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ Shalimar-4 ਅਤੇ Shalimar-5 ਨੂੰ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਝਾੜ 7.2 ਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ, ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾਭ
Shalimar-4 ਨੂੰ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਲਈ ਅਤੇ Shalimar-5 ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਕਿਸਮਾਂ 'Rice Blast' ਨਾਮਕ ਫੰਗਲ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹਨ। ਇਹ ਫਸਲਾਂ ਜਲਦੀ ਪੱਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ 15 ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ 25 ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਢੀ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਫਸਲ ਵੀ ਲੈ ਸਕਣਗੇ।
ਆਰਥਿਕ ਪਹਿਲੂ
ਇਹ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ 50:50 ਦੇ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਪਰਾਲੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰਾਲੀ ਦਾ ਇਹ ਉਤਪਾਦਨ ਦੋ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਆਵੇਗਾ: ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਚਾਰਾ ਅਤੇ ਸੇਬਾਂ ਦੀ ਪੈਕਿੰਗ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਾਮੱਗਰੀ। ਇਹ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਵਾਧੂ ਆਮਦਨ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ ਬਣੇਗਾ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸੰਕੇਤ
ਸਾਲ 1996 ਤੋਂ 2023 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲਗਭਗ 34,000 ਹੈਕਟੇਅਰ ਖੇਤੀ ਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹੀਆਂ ਉੱਚ-ਝਾੜ ਵਾਲੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸਰਕਾਰੀ ਖੋਜ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸਟਾਕ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਨਹੀਂ ਜੁੜੀ, ਪਰ ਇਹ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਇਨਪੁਟਸ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖਾਦਾਂ ਅਤੇ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੇਂਡੂ ਆਰਥਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।