सरकारी कंपनी Pawan Hans ने नॉर्वेच्या Noemi Aerospace सोबत एक सामंजस्य करार केला असून, भारतात इलेक्ट्रिक सी-प्लेन तंत्रज्ञान विकसित करण्याच्या शक्यता पडताळून पाहिल्या जाणार आहेत.
सरकारी मालकीची हेलिकॉप्टर सेवा पुरवणारी कंपनी Pawan Hans आता सी-प्लेन क्षेत्रात उतरण्याच्या तयारीत आहे. या उद्देशाने कंपनीने नॉर्वेच्या Noemi Aerospace सोबत एक नॉन-बाइंडिंग सामंजस्य करार (MoU) केला आहे. ऑगस्ट 2026 मध्ये स्वाक्षरी करण्यात आलेल्या या करारानुसार, भारतामध्ये शाश्वत विमान वाहतूक तंत्रज्ञान आणि विशेषतः इलेक्ट्रिक सी-प्लेनच्या वापराच्या शक्यतेवर अभ्यास केला जाणार आहे.
कराराचे स्वरूप काय आहे?
सध्या हा केवळ एक प्रायोगिक टप्पा आहे. या करारामुळे कोणताही तातडीचा आर्थिक व्यवहार किंवा विमानांची खरेदी होणार नाही. हा करार मुख्यत्वे 'Make in India' धोरणाला पाठिंबा देण्यासाठी आणि सरकारच्या 'UDAN' (उडे देश का आम नागरिक) योजनेंतर्गत दुर्गम किनारपट्टीच्या भागात हवाई कनेक्टिव्हिटी सुधारण्यासाठी तंत्रज्ञान तज्ज्ञांचे सहकार्य घेण्यासाठी करण्यात आला आहे.
आव्हाने आणि वास्तव
भारतात सी-प्लेन ऑपरेशन्ससाठी अनेक तांत्रिक आणि नियामक आव्हाने आहेत. जल-विमानतळांची (Water Aerodromes) निर्मिती, नागरी विमान वाहतूक प्राधिकरणांच्या कडक परवानग्या आणि पर्यावरणाचे नियम हे या प्रकल्पापुढील मोठे अडथळे आहेत. याआधी अनेक कंपन्यांनी भारतात सी-प्लेन सेवा सुरू करण्याचा प्रयत्न केला होता, मात्र जास्त ऑपरेशनल खर्च आणि पायाभूत सुविधांच्या अभावामुळे त्यांना यश मिळाले नाही.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाची टीप
Pawan Hans ही सरकारी कंपनी असून ती शेअर बाजारात सूचीबद्ध (Listed) नाही. त्यामुळे या निर्णयाचा शेअर बाजारावर कोणताही थेट परिणाम होणार नाही. कंपनीची आर्थिक स्थिती गेल्या काही वर्षांत आव्हानात्मक राहिली असून, भविष्यातील व्यावसायिक यशासाठी सरकारचे अनुदान आणि व्यवहार्य बिझनेस मॉडेल यावरच सर्व काही अवलंबून असेल.