नोएडा एअरपोर्ट लॉन्च होणार, पण प्रवाशांना दिल्लीच का आवडते? 'या' मोठ्या कारणांमुळे नव्या एअरपोर्टचे भवितव्य धोक्यात!

एअरलाइन्सचा शुल्काला विरोध

प्रस्तावित एअरपोर्ट शुल्क आणि पायाभूत सुविधांमधील (Infrastructure) त्रुटी या विमानतळाच्या लॉन्चसाठी मोठे अडथळे ठरत आहेत. इंडिगो (IndiGo) आणि एअर इंडिया (Air India) सारख्या एअरलाइन्सनी प्रस्तावित शुल्काला विरोध केला आहे. त्यांनी निदर्शनास आणून दिले की, दिल्लीच्या तुलनेत डोमेस्टिक लँडिंग फी (Domestic Landing Fees) ११९% जास्त असेल, तर यूजर डेव्हलपमेंट फी (UDF) प्रति प्रवासी ₹653 असेल, जो ४०६% चा वाढ आहे.

इंडिगोच्या अंदाजानुसार, नोएडाऐवजी दिल्लीतून कामकाज चालवल्यास या जास्त शुल्कांमुळे त्यांच्या वार्षिक खर्चात अंदाजे ₹103 कोटींची वाढ होऊ शकते. एअरलाइनने इशारा दिला आहे की, जर शुल्क दिल्लीच्या बरोबरीचे नसतील, तर विमानतळ 'व्यावसायिकदृष्ट्या आकर्षक' (Commercially Unattractive) राहण्याचा धोका आहे.

प्रवाशांसाठी खर्च आणि कनेक्टिव्हिटीची चिंता

प्रवाशांनाही प्रत्यक्ष विमान तिकीट दरांची (Flight Costs) चिंता आहे. उदाहरणार्थ, लखनौ ते नोएडा प्रवास हा दिल्लीच्या तुलनेत २५% अधिक महाग असल्याचे वृत्त आहे. सुरुवातीच्या बुकिंगनुसार, नोएडासाठी ₹5,072 तर दिल्लीसाठी ₹3,600 ते ₹4,300 इतके दर आहेत. हा किमतीतील फरक आणि लॉन्चच्या वेळी नियोजित मेट्रो (Metro) व रेल्वे (Rail) कनेक्टिव्हिटीचा अभाव यामुळे नोएडा विमानतळाला पश्चिम उत्तर प्रदेश आणि दिल्ली-एनसीआर (Delhi-NCR) भागातून प्रवासी आकर्षित करणे कठीण जाईल.

प्रवासी सर्वेक्षण: दिल्लीलाच पसंती

लोकल सर्कल्स (Local Circles) द्वारे १९,००० हून अधिक दिल्ली-एनसीआर (Delhi-NCR) रहिवाशांचा समावेश असलेल्या एका व्यापक सर्वेक्षणात प्रवाशांच्या पसंती समोर आल्या आहेत. या सर्वेनुसार, जर २०26 मध्येही नोएडा विमानतळाचे दर दिल्लीपेक्षा २५% जास्त राहिले, तर ९५% उत्तरदाते दिल्ली विमानतळालाच प्राधान्य देतील. दिल्लीला प्राधान्य देण्याची मुख्य कारणे म्हणजे कमी तिकीट दर आणि उत्तम कनेक्टिव्हिटी (Accessibility). ३२% उत्तरदात्यांनी केवळ समीपता (Proximity) आणि आणखी ५% लोकांनी कमी तिकीट दरांना निवडीचे मुख्य चालक सांगितले.

नोएडा एअरपोर्टसमोरील आव्हाने

हे सर्वेक्षण सूचित करते की, जोपर्यंत तिकीट दरातील तफावत आणि ट्रान्झिट लिंक्स (Transit Links) सुधारल्या जात नाहीत, तोपर्यंत नोएडा आंतरराष्ट्रीय विमानतळाला पहिल्या वर्षात दिल्लीतून प्रवासी आकर्षित करण्यात संघर्ष करावा लागेल. धोरणकर्ते (Policymakers) उच्च विमानतळ शुल्क, एअरलाइन इंधन कर लाभांवर (Airline Fuel Tax Benefits) संभाव्य परिणाम, लॉन्चच्या वेळी आवश्यक ट्रान्झिट कनेक्टिव्हिटीचा अभाव आणि मर्यादित एअरलाइन पर्याय (सध्या इंडिगो हा एकमेव निश्चित केलेला कॅरिअर आहे) यावर लक्ष केंद्रित करत आहेत. सर्वेक्षणात सहभागी झालेल्या जवळपास ८०% दिल्ली-एनसीआर प्रवाशांनी सांगितले की, जर तिकीट दर दिल्लीच्या बरोबरीचे असतील आणि ग्राउंड ट्रान्सपोर्ट लिंक्समध्ये लक्षणीय सुधारणा झाल्यासच ते नोएडा विमानतळाचा विचार करतील.