'देशासाठी परकीय चलन वाचवा'
पंतप्रधान मोदी यांनी देशवासीयांना परकीय चलन वाचवण्याचे आणि देशाबाहेरील अनावश्यक खर्च कमी करण्याचे आवाहन केले आहे. हे एक प्रकारे 'देशभक्तीचे कर्तव्य' असल्याचे सांगत, आर्थिक स्वयंपूर्णतेवर भर दिला जात आहे. कोविड काळात ज्याप्रमाणे स्वयंपूर्णतेवर लक्ष केंद्रित केले होते, त्याच धर्तीवर हे पाऊल उचलले जात असल्याचे दिसत आहे.
बाजारात मोठी विक्री (Sell-off)
या आवाहनाचा बाजारात लगेचच परिणाम दिसून आला. प्रमुख ट्रॅव्हल कंपन्यांच्या शेअर्सची मोठी विक्री (Sell-off) झाली. सकाळच्या सत्रात (9:45 AM) Yatra Online चे शेअर्स 5.44% ने घसरले, तर Thomas Cook India चे शेअर्स 3.97% नी खाली आले. MakeMyTrip मध्ये 3.27% आणि TBO Tek मध्ये 2.48% ची घसरण नोंदवली गेली. Ixigo, IRCTC आणि BLS International सारख्या कंपन्यांचे शेअर्सही सुमारे 2% नी घसरले. आंतरराष्ट्रीय प्रवासाची मागणी कमी झाल्यास कंपन्यांच्या कमाईवर काय परिणाम होईल, या चिंतेने गुंतवणूकदार भयभीत झाले आहेत.
सेक्टर इंडेक्सची कामगिरी
या क्षेत्राचा मागोवा घेणारा Nifty India Tourism Index 0.08% नी घसरून बंद झाला. त्याच दिवशी जागतिक तणाव आणि वाढत्या तेलाच्या किमतींमुळे Nifty 50 मध्ये 0.62% ची घसरण झाली होती.
कंपन्यांचे व्हॅल्युएशन आणि आव्हाने
MakeMyTrip आणि TBO Tek सारख्या ऑनलाइन ट्रॅव्हल कंपन्यांचे P/E Ratio अनुक्रमे 96 आणि 57 च्या आसपास आहे, जे खूप जास्त मानले जाते. Thomas Cook India चा P/E Ratio साधारण 18 आहे, तर BLS International चा 18.5 आहे. Yatra Online चा P/E Ratio अनेकदा निगेटिव्ह असतो, ज्यामुळे कंपनीच्या आर्थिक स्थितीत आव्हाने दिसत आहेत. SpiceJet सारख्या एअरलाइन्स कंपन्यादेखील P/E निगेटिव्ह आणि मार्केट कॅपिटलायझेशनच्या समस्यांनी ग्रासलेल्या आहेत.
भविष्यातील चित्र
आंतरराष्ट्रीय आउटबाऊंड प्रवासावर (Outbound International Travel) जास्त लक्ष केंद्रित करणाऱ्या कंपन्यांना, जसे की MakeMyTrip आणि TBO Tek, मोठा दबाव जाणवत आहे. सरकार देशांतर्गत पर्यटन (Domestic Tourism) आणि सार्वजनिक वाहतुकीला (Public Transport) प्रोत्साहन देत असल्याने, खाजगी कंपन्यांना आंतरराष्ट्रीय बाजारावर अवलंबून राहणे अधिक कठीण वाटू शकते. भू-राजकीय तणाव (Geopolitical Tensions) आणि आर्थिक अस्थिरता यामुळे या क्षेत्राचे अल्पकालीन चित्र सध्या तरी आव्हानात्मक दिसत आहे. सरकारचा उद्देश देशांतर्गत आर्थिक घडामोडींना चालना देणे आणि बाह्य घटकांवरील अवलंबित्व कमी करणे हा आहे. मात्र, एकूणच क्षेत्राबद्दल गुंतवणूकदारांमध्ये सावधगिरीचे वातावरण आहे.
