मालवाहतुकीला प्रोत्साहन देण्यासाठी Indian Railways ने एक महत्त्वाचे पाऊल उचलले आहे. आता राउंड-ट्रिप पार्सल बुकिंगवर **25%** सूट मिळणार असून, या एका वर्षाच्या पायलट प्रोजेक्टचा उद्देश रेल्वेच्या माध्यमातून होणाऱ्या मालाची वाहतूक वाढवणे हा आहे.
स्वस्त दरांचा फायदा कोणाला?
Indian Railways ने येत्या सण-उत्सवाच्या काळात पार्सल एग्रीगेटर्सना आकर्षित करण्यासाठी ही नवी किंमत प्रणाली लागू केली आहे. या नवीन नियमांनुसार, राउंड-ट्रिप बुकिंग आता एका बाजूच्या भाड्याच्या 1.5 पट असेल. याचा थेट अर्थ असा की, एकूण भाड्यावर ग्राहकांना 25% सवलत मिळेल. ही सवलत सर्व विद्यमान आणि भविष्यातील Joint Parcel Product-Rapid Cargo Service (JPP-RCS) मार्गांवर लागू असेल, मात्र 'पटेल नगर-चितपूर' मार्गाला यातून वगळण्यात आले आहे.
रिकाम्या गाड्यांची समस्या सुटणार?
रेल्वे प्रशासनासमोर 'एम्प्टी-लेग' (Empty-leg) म्हणजेच माल पोहोचवून रिकाम्या परत येणाऱ्या गाड्यांची एक मोठी समस्या होती. यामुळे रेल्वेचे खर्च वाढत होते आणि नफा कमी होत होता. आता या सवलतीमुळे एग्रीगेटर्स येताना आणि जाताना दोन्ही वेळी मालाची बुकिंग करतील, ज्यामुळे गाड्यांची कार्यक्षमता वाढण्यास मदत होईल.
आर्थिक स्थिती आणि आव्हाने
आर्थिक वर्ष 2024-25 मध्ये पार्सल सेवांमधून रेल्वेला सुमारे ₹2,064.83 कोटींचे उत्पन्न मिळाले होते, ज्यात 2.8% वाढ नोंदवण्यात आली होती. रेल्वेचे पार्सल नेटवर्क जरी वाढत असले, तरी रोड लॉजिस्टिक कंपन्यांशी असलेली तीव्र स्पर्धा हे एक मोठे आव्हान आहे. रोड ट्रान्सपोर्टमध्ये 'डोअर-टू-डोअर' डिलिव्हरी आणि लवचिकता अधिक असल्याने रेल्वेला आता आपली सेवा त्या दर्जाची बनवावी लागणार आहे.
गुंतवणूकदार आणि बाजार विश्लेषक आता या निर्णयाचा मालाच्या वाहतुकीवर होणारा परिणाम आणि येणाऱ्या तिमाहींमध्ये रेल्वेचे पार्सल उत्पन्न किती वाढते, यावर लक्ष ठेवून असतील.