विमान इंधनाचे (Jet Fuel) दर कमी होऊनही विमान कंपन्यांनी तिकीट दर चढेच ठेवले आहेत. S&P Global Ratings च्या मते, वाढता खर्च आणि भविष्यातील आर्थिक संकटांचा सामना करण्यासाठी कंपन्या आपला 'बफर' मजबूत करत आहेत.
विमान प्रवाशांना सध्या तरी स्वस्त प्रवासाची अपेक्षा करणे कठीण आहे. आशिया-पॅसिफिक क्षेत्रातील विमान कंपन्या सध्या मार्केट शेअर वाढवण्यापेक्षा आपल्या नफ्यावर (Profitability) अधिक लक्ष केंद्रित करत आहेत. २०२६ च्या सुरुवातीला इंधनाचे दर उच्चांकी पातळीवर होते, त्यात आता काहीशी घट झाली असली तरी कंपन्यांनी भाडे कमी करण्यास स्पष्ट नकार दिला आहे.
मागणी कायम, नफा वाढवण्याची धडपड
तज्ज्ञांच्या मते, विमानाच्या तिकीट दरात वाढ होऊनही प्रवाशांची मागणी (Inelastic Demand) कायम आहे. लोक कनेक्टिव्हिटीसाठी अधिक पैसे मोजायला तयार आहेत, याचाच फायदा घेऊन कंपन्या आपल्या ताळेबंदातील त्रुटी भरून काढत आहेत. एकूण ऑपरेटिंग खर्चापैकी ३०% ते ४०% हिस्सा हा केवळ एटीएफ (ATF - Aviation Turbine Fuel) साठी खर्च होतो.
इंडिगोचे नुकसान आणि क्षेत्रापुढील आव्हाने
या क्षेत्रातील आव्हानांचे उत्तम उदाहरण म्हणजे इंडिगो (IndiGo). २०२७ च्या पहिल्या तिमाहीत कंपनीला ₹२३८ कोटींचा निव्वळ तोटा झाला आहे. रेटिंग एजन्सी ICRA ने या क्षेत्राबाबत 'नेगेटिव्ह आऊटलूक' कायम ठेवला आहे.
प्रमुख धोके:
- रुपयाचे अवमूल्यन: विमान लीज आणि मेंटेनन्सचा खर्च डॉलरमध्ये असल्याने रुपयाच्या घसरणीचा मोठा फटका कंपन्यांना बसत आहे.
- भू-राजकीय तणाव: पश्चिम आशियातील तणावामुळे इंधनाचे भाव कधीही वाढू शकतात.
- मागणीवर परिणाम: जर दर दीर्घकाळ चढे राहिले, तर भविष्यात प्रवाशांची संख्या घटण्याची भीतीही वर्तवली जात आहे.