चालू आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहामाहीत भारताच्या प्रमुख बंदरांनी **472.75 दशलक्ष टन** कार्गो हाताळला असून, यात वार्षिक आधारावर **8.01%** ची वाढ नोंदवण्यात आली आहे. पेट्रोलियम आणि कंटेनर शिपमेंटच्या मागणीमुळे ही वाढ शक्य झाली आहे.
बंदरांच्या कामगिरीचा आढावा
इंडियन पोर्ट्स असोसिएशनने जाहीर केलेल्या आकडेवारीनुसार, एप्रिल ते सप्टेंबर 2026 या कालावधीत भारतीय बंदरांनी उत्कृष्ट कामगिरी केली आहे. जागतिक व्यापार आव्हाने असूनही, देशांतर्गत सप्लाय चेन मजबूत राहिल्याचे यातून स्पष्ट होते.
कोणत्या क्षेत्रात किती वाढ?
ही वाढ सर्वच क्षेत्रांत सारखी नाही. विशेषतः POL (पेट्रोलियम, ऑइल आणि लुब्रिकंट्स) आणि कंटेनर कार्गो या वाढीचे मुख्य आधारस्तंभ ठरले आहेत.
- कंटेनर ट्रॅफिक: टनेजच्या स्वरूपात 8.21% तर TEUs च्या स्वरूपात 12% पेक्षा जास्त वाढ.
- इतर कमोडिटीज: लोखंड (Iron ore) मध्ये 7.25% आणि कोळशाच्या (Coal) व्यापारात 5.78% वाढ नोंदवण्यात आली आहे.
पोर्टनिहाय कामगिरीचे विश्लेषण
बंदरांच्या कामगिरीत मोठी तफावत दिसून येत आहे. गुजरातच्या Deendayal Port ने 26.85% ची नेत्रदीपक वाढ नोंदवली आहे, ज्याचे मुख्य कारण त्यांच्या POL हाताळणीत झालेली 42.97% वाढ हे आहे. याउलट, Paradip Port मध्ये 1.06% आणि Chennai Port मध्ये 4% घट पाहायला मिळाली आहे.
चिंतेची बाब
फर्टिलायझर (खते) क्षेत्रात 26.89% ची मोठी घसरण होऊन हा आकडा 4 दशलक्ष टनांवर आला आहे. हे शेतीविषयक धोरणांमधील बदल किंवा लॉजिस्टिक स्ट्रॅटेजीमधील बदलांचे लक्षण असू शकते. भविष्यात जागतिक भू-राजकीय तणाव आणि शिपिंग मार्गांमधील अस्थिरता बंदरांच्या कामगिरीवर परिणाम करण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.