भारतीय विमान कंपन्यांसाठी दिलासादायक बातमी! पाकिस्तानच्या एअरस्पेसवरील बंदीमुळे होणारे नुकसान टाळण्यासाठी भारत आणि चीनमध्ये शिंजियांग मार्गे विमान मार्ग सुरू करण्याबाबत चर्चा सुरू आहे.
एप्रिल २०२५ पासून पाकिस्तानने एअरस्पेसवर लावलेल्या बंदीमुळे भारतीय विमान कंपन्यांना अरबी समुद्रावरून लांबचा प्रवास करावा लागत आहे. यामुळे ऑपरेशन्सचा खर्च मोठ्या प्रमाणात वाढला आहे. आता केंद्र सरकार चीनसोबत चर्चा करत असून, शिंजियांग प्रांतातील 'होतान' जवळून विमान मार्ग मिळाल्यास युरोप आणि अमेरिकेला जाणाऱ्या विमानांचा प्रवास सुकर होईल.
गुंतवणूकदारांसाठी का महत्त्वाचे?
विमान कंपन्यांच्या एकूण खर्चापैकी इंधनाचा (Aviation Turbine Fuel) वाटा सर्वात मोठा असतो. लांबच्या मार्गामुळे इंधनाचा वापर जास्त होत आहे आणि क्रू मेंबर्सच्या ड्युटी आवर्समध्येही वाढ झाली आहे. Air India आणि IndiGo सारख्या मोठ्या कंपन्यांसाठी हा मार्ग सुरू होणे म्हणजे नफ्यात (Margins) थेट वाढ होण्यासारखे आहे.
डिप्लोमॅटिक आणि तांत्रिक बाजू
परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी अलीकडेच भारत-चीन संबंधांमधील सुधारणेवर भाष्य केले आहे, ज्याचा सकारात्मक परिणाम या वाटाघाटींवर दिसत आहे. मात्र, ही प्रक्रिया अद्याप प्राथमिक टप्प्यावर आहे. बीजिंगकडून नेमका कोणता मार्ग मंजूर केला जातो आणि चीनच्या एअर ट्रॅफिक कंट्रोलचे नियम काय असतील, यावर सर्वकाही अवलंबून आहे.
सध्या तरी याला 'पॉझिटिव्ह डेव्हलपमेंट' मानले जात असले तरी, कच्च्या तेलाच्या किमतींमधील अस्थिरता हा घटक कंपन्यांच्या नफ्यावर परिणाम करत राहील. त्यामुळे कोणत्याही अधिकृत करारानंतरच विमान कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये मोठी हालचाल अपेक्षित आहे.