IndiGo च्या निर्णयामागील कारणे
InterGlobe Aviation, जी IndiGo म्हणून ओळखली जाते, वाढत्या खर्चावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी काही धाडसी पाऊले उचलत आहे. कंपनीने मँचेस्टरसाठीची विमान सेवा थांबवण्याचा आणि एक बोईंग 787-9 ड्रीमलाइनर (Boeing 787-9 Dreamliner) लीजवर परत करण्याचा निर्णय घेतला आहे. कंपनीचे म्हणणे आहे की, हवाई क्षेत्रातील अडचणी आणि वाढत्या महागाईमुळे हा निर्णय घेतला गेला आहे. मात्र, वाईड-बॉडी विमानांचे लीज परत करणे हे लांब पल्ल्याच्या प्रवासावर विस्तार करण्याच्या महत्त्वाकांक्षी योजनांमधून माघार असल्याचे संकेत देत आहे.
सध्या IndiGo ला अत्यंत स्पर्धात्मक वातावरणात काम करावे लागत आहे, जिथे इंधनाच्या किमतीतील अस्थिरता आणि इतर मार्गांवरील तीव्र स्पर्धेमुळे नफ्यावर परिणाम होत आहे. आंतरराष्ट्रीय मार्गांवर कपात करून, कंपनी आपला नफा स्थिर करण्याचा प्रयत्न करत आहे. पण यामुळे जागतिक स्तरावर स्पर्धा करणाऱ्या एअरलाइन्सच्या तुलनेत मार्केट शेअर गमावण्याचा धोका आहे, जे लांब पल्ल्याच्या कनेक्टिव्हिटीवर अधिक लक्ष केंद्रित करत आहेत.
सरकारी सबसिडी आणि शेअरची किंमत
बाजार IndiGo च्या शेअरवर विश्वास ठेवून आहे, कारण सरकारने इंधन दरांमध्ये हस्तक्षेप करून ₹100 अब्ज रुपयांची मदत जाहीर केली आहे. या मदतीमुळे इंधन दरातील अचानक होणारी वाढीची जोखीम कमी झाली आहे आणि एअरलाइन्सना एक निश्चित आधार मिळाला आहे. मात्र, सरकारी मदतीवर अवलंबून राहणे म्हणजे नियामक (Regulatory) पातळीवर अवलंबून राहणे.
IndiGo चे सध्याचे व्हॅल्युएशन (Valuation) इतर प्रादेशिक एअरलाइन्सच्या तुलनेत थोडे जास्त दिसत आहे, विशेषतः जेव्हा नफ्यात घट (Margin Compression) होत आहे. मॉर्गन स्टॅन्ली (Morgan Stanley) सारख्या ब्रोकरेज फर्म्सनी या शेअरमध्ये 10% पेक्षा जास्त वाढीची शक्यता वर्तवली आहे. पण यासाठी कंपनीला कार्यक्षमतेत सुधारणा करावी लागेल, जी इंजिनच्या देखभालीतील विलंब आणि पुरवठा साखळीतील (Supply Chain) समस्यांमुळे अवघड वाटत आहे.
भविष्यातील आव्हाने
IndiGo साठी काही मोठ्या अडचणी आहेत. इतर एअरलाइन्सच्या तुलनेत, IndiGo काही विशिष्ट इंजिन तंत्रज्ञानावर जास्त अवलंबून आहे, ज्यांच्या विश्वासार्हतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. लीजवर घेतलेले बोईंग विमान परत करणे हे दर्शवते की वाईड-बॉडी विमानांच्या ऑपरेशनचा फायदेशीरपणा कमी झाला आहे.
सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, सरकारकडून मिळणारी मदत ही ऑपरेशनमधील अकार्यक्षमतेसाठी एक प्रकारची सबसिडी आहे. जर सरकारने ही मदत थांबवली किंवा इतर वाहतूक क्षेत्रांकडे वळवली, तर IndiGo ला कच्च्या तेलाच्या जागतिक दरातील अस्थिरतेचा थेट फटका बसेल. कंपनीला आपले बजेट सांभाळत, लीजचे हप्ते भरत आणि विमान ताफ्याचे आधुनिकीकरण करत नफा वाढवणे हे एक मोठे आव्हान असेल.
