GST चा तडाखा आणि शेअरची घसरण
IndiGo चे शेअर्स 2.24% नी घसरून ₹4,198.8 वर बंद झाले. CGST Gurugram आयुक्तालयाकडून ₹42.92 कोटींची GST ऑर्डर मिळाल्यानंतर ही घसरण झाली. IndiGo चे म्हणणे आहे की या ऑर्डरला कायदेशीर आधार नाही आणि कंपनीचे टॅक्स सल्लागारही याच मताचे आहेत, त्यामुळे कायदेशीर लढाईची शक्यता आहे.
भू-राजकीय तणाव आणि खर्चात वाढ
गेल्या एका महिन्यात IndiGo चा शेअर 10% पेक्षा जास्त घसरला आहे, जो BSE Sensex च्या 7% घसरणीपेक्षा खूप जास्त आहे. पश्चिम आशियातील संघर्षामुळे प्रवासाचे मार्ग बदलले असून, विमानांचे रि-रूटिंग (rerouting) आणि इतर कामकाजाचा खर्च वाढला आहे. एव्हिएशन सेक्टरला (Aviation Sector) रेटिंग एजन्सी ICRA कडूनही 'Negative' आउटलूक मिळाला आहे. कच्च्या तेलाच्या (Brent crude) किमती $107 प्रति बॅरलच्या जवळपास पोहोचल्या आहेत. Goldman Sachs ने 2026 साठी सरासरी ब्रेंट क्रूडची किंमत $85 प्रति बॅरलचा अंदाज वर्तवला आहे. इंधन खर्च जो एअरलाइनच्या एकूण खर्चाच्या 30-40% असतो, तो वाढत आहे. तसेच, रुपया (USD/INR ₹94.27) कमकुवत झाल्याने डॉलरमधील खर्च वाढला आहे. एअरलाइनच्या एकूण खर्चापैकी 35-50% खर्च डॉलर्समध्ये असतो.
दीर्घकालीन वाढीची शक्यता, पण अल्पकालीन चिंता
या सर्व आव्हानांनंतरही, IndiGo ची दीर्घकालीन वाढ (long-term growth) मजबूत मानली जाते. कंपनीकडे भारतातील देशांतर्गत सीट क्षमतेपैकी सुमारे 50% हिस्सा आहे. Motilal Oswal च्या अंदाजानुसार, FY25 ते FY28 दरम्यान कंपनीचा महसूल (Revenue) 11%, EBITDA 13% आणि समायोजित नफा (PAT) 6% दराने वाढण्याची शक्यता आहे. मात्र, नजीकच्या काळात, म्हणजे 2027 च्या सुरुवातीपर्यंत, नफ्यावर (Profits) दबाव राहू शकतो. Motilal Oswal ने टार्गेट प्राईस ₹6,100 वरून ₹5,500 पर्यंत कमी केली आहे, तरीही 'Buy' रेटिंग कायम ठेवली आहे. Goldman Sachs ने देखील इंधन खर्च आणि मध्य पूर्वेतील कमी प्रवासाचा हवाला देत टार्गेट प्राईस ₹5,200 केली आहे.
मागील नियमन समस्या आणि आर्थिक धोका
या ₹42.92 कोटींच्या GST ऑर्डर व्यतिरिक्त, IndiGo ला यापूर्वीही नियामक अडचणींचा सामना करावा लागला आहे. फेब्रुवारी 2025 मध्ये ₹115.87 कोटी आणि डिसेंबर 2025 मध्ये ₹117.52 कोटी इनपुट टॅक्स क्रेडिट (Input Tax Credit) क्लेम करण्याच्या पद्धतीमुळे दंड भरावा लागला होता. तसेच, फेब्रुवारी 2026 मध्ये Competition Commission of India (CCI) ने फ्लाईट कॅन्सलेशननंतर (flight cancellations) कृत्रिम तुटवडा निर्माण केल्याबद्दल अनफेअर बिझनेस प्रॅक्टिसेसची (unfair business practices) चौकशी सुरू केली होती. IndiGo चे कर्ज-ते-इक्विटी (debt-to-equity) प्रमाण खूप जास्त आहे, जे सुमारे 2,271.57% (किंवा 866.5%) आहे. एव्हिएशन सेक्टर 2026 मध्ये ₹170–180 अब्ज गमावण्याची शक्यता आहे. SpiceJet सारख्या प्रतिस्पर्धकांचे आर्थिक स्थिती खूपच नाजूक आहे.
अल्पकालीन चिंतांनंतरही दीर्घकालीन आशा
सध्या IndiGo अनेक आव्हानांचा सामना करत असली तरी, कंपनीची देशांतर्गत मक्तेदारी आणि वाढणारे आंतरराष्ट्रीय मार्ग (routes) हे मोठे सकारात्मक घटक आहेत. एकदा परिस्थिती सुधारली की कंपनी नक्कीच रिकव्हर होईल, असा विश्लेषकांचा अंदाज आहे. तथापि, पश्चिम आशियातील संघर्ष, तेलाच्या किमती आणि रुपयाची स्थिरता यावरच मार्जिन रिकव्हरीचा वेग अवलंबून असेल.