Gulf मधील विमान कंपन्या Boeing आणि Airbus कडून नवीन विमानांच्या डिलिव्हरीसाठी लवकर स्लॉट मिळवण्याचा प्रयत्न करत आहेत. रिपोर्टनुसार, या कंपन्या Air India च्या संभाव्य रद्द झालेल्या ऑर्डरमधील स्लॉट घेण्याचा विचार करत आहेत, मात्र Air India ने आपला विस्तार योजना वेळेनुसार सुरू असल्याचे म्हटले आहे.
काय घडले?
Gulf मधील विमान कंपन्या, जसे की Etihad Airways आणि Saudia, या Boeing आणि Airbus या उत्पादकांकडून नवीन विमानांच्या डिलिव्हरीसाठी लवकर स्लॉट मिळवण्यासाठी चर्चा करत आहेत. या कंपन्यांना त्यांची विमानांची ताफ्यातील जुनी विमाने बदलून नवीन आणि आधुनिक विमाने लवकर हवी आहेत.
रिपोर्ट्सनुसार, या एअरलाइन्स Boeing 787 Dreamliner सारख्या लोकप्रिय विमानांसाठी पूर्वी Air India ला मिळालेले डिलिव्हरी स्लॉट मिळवण्यात स्वारस्य दाखवत आहेत. नवीन विमानांची मागणी खूप जास्त असल्याने, विमान उत्पादकांच्या यादीत (backlog) खूप लांब प्रतीक्षा यादी आहे. त्यामुळे, लवकर डिलिव्हरी स्लॉट मिळवणे हे जागतिक एअरलाइन्ससाठी त्यांच्या ऑपरेशन्सचा विस्तार करण्यासाठी खूप महत्त्वाचे ठरत आहे.
Air India चे म्हणणे
या संभाव्य डिलिव्हरी deferrals (विलंब) च्या बातम्यांवर प्रतिक्रिया देताना, Air India च्या अधिकृत प्रवक्त्याने स्पष्ट केले आहे की, एअरलाइनने कोणत्याही विमानांची ऑर्डर पुढे ढकललेली नाही. कंपनीने सांगितले की, Tata Group च्या अंतर्गत सुरू असलेली जुन्या विमानांना बदलून नवीन विमानांचा ताफा तयार करण्याची योजना मूळ वेळापत्रकानुसार सुरू आहे. एअरलाइनने उत्पादकांसोबत त्यांच्या ऑर्डर बुकबद्दल कोणत्याही चालू असलेल्या चर्चांबद्दल अधिक तपशील दिला नाही.
डिलिव्हरी स्लॉट का महत्त्वाचे आहेत?
एअरलाइन्ससाठी, नजीकच्या भविष्यात विमानांची डिलिव्हरी मिळवणे हे ऑपरेशनल वाढीसाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे. Boeing आणि Airbus कडे सध्या प्रचंड मागणी आहे आणि काही विशिष्ट मॉडेल्ससाठी डिलिव्हरीच्या तारखा पुढील दशकापर्यंत पुढे गेल्या आहेत. जेव्हा एखादी एअरलाइन लवकर स्लॉट मिळवते, तेव्हा ती कमी वेळेत अधिक कार्यक्षम, इंधन-बचत करणारी विमाने आपल्या नेटवर्कमध्ये आणू शकते. यामुळे ऑपरेटिंग खर्च कमी होण्यास आणि प्रवासी क्षमता सुधारण्यास मदत होते. ऐतिहासिकदृष्ट्या, एअरलाइन्सनी इतर वाहकांकडून ऑर्डर रद्द झाल्यामुळे किंवा deferrals मुळे निर्माण झालेल्या उत्पादन वेळापत्रकातील अचानक निर्माण झालेल्या जागा भरून काढल्या आहेत, जेणेकरून स्वतःच्या ताफ्यातील विमानांचे नूतनीकरण करता येईल.
विमान खरेदीचा ऐतिहासिक संदर्भ
Air India साठी विमानांच्या दुय्यम बाजारातील (secondary market) खरेदी नवीन नाही. भूतकाळात, एअरलाइनने मूळतः इतर वाहकांसाठी तयार केलेली विमाने यशस्वीरित्या मिळवली आहेत. उदाहरणार्थ, Air India ने Boeing 737 Max विमाने मिळवली जी मूळतः चिनी एअरलाइन्ससाठी होती आणि Airbus A350 विमाने जी सुरुवातीला Aeroflot साठी होती. या धोरणामुळे एअरलाइनला लांब प्रतीक्षा टाळता आली आणि मूळ ऑर्डर स्लॉटची वाट पाहण्याऐवजी आधुनिक विमाने त्यांच्या ताफ्यात वेगाने समाविष्ट करता आली.
गुंतवणूकदारांनी काय पाहावे?
एव्हिएशन क्षेत्रावर लक्ष ठेवणार्या गुंतवणूकदारांसाठी, प्रमुख भारतीय वाहकांना विमानांच्या प्रत्यक्ष डिलिव्हरीचे वेळापत्रक हे महत्त्वाचे ठरणार आहे. ताफ्याच्या विस्ताराच्या गतीमधील कोणताही बदल एअरलाइनच्या भांडवली खर्चाच्या प्रोफाइलवर आणि लांब पल्ल्याच्या मार्गांवर स्पर्धा करण्याच्या क्षमतेवर परिणाम करू शकतो. कंपनीने ऑर्डर पुढे ढकलल्याचा इन्कार केला असला तरी, भविष्यातील एक्सचेंज फाइलिंग किंवा फ्लीट इंडक्शन टाइमलाइनबद्दलच्या अपडेट्सकडे निरीक्षकांचे लक्ष असेल, कारण यातून कंपनीच्या दीर्घकालीन वाढीची क्षमता आणि आर्थिक आरोग्याची माहिती मिळेल.