एअर इंडियाच्या 'ड्रीमलाइनर'ला मोठा धक्का! इंधन स्विच बिघाडाच्या शक्यतेने विमान थांबवले

एअर इंडियाने Boeing 787 Dreamliner विमानाला सेवेतून बाहेर काढण्याचा निर्णय घेतला असून, याचे थेट परिणाम विमान उत्पादक कंपनी Boeing (BA) वर होऊ शकतात. Boeing चे शेअर्स सध्या अंदाजे $405.50 च्या पातळीवर ट्रेड करत आहेत, ज्याचा P/E ratio सुमारे 26.5x आणि मार्केट कॅप जवळपास $210 अब्ज आहे. ड्रीमलाइनर प्रोग्रामवर होणाऱ्या परिणामांमुळे आणि Boeing च्या सुरक्षेशी संबंधित मागील घटनांमुळे या शेअरमध्ये अस्थिरता येण्याची शक्यता आहे.

जुन्या अपघाताची पुनरावृत्ती?

एअर इंडियाच्या या कारवाईमुळे गेल्या वर्षी अहमदाबाद येथे झालेल्या AI 171 दुर्घटनेची आठवण ताजी झाली आहे. हा भारतातील दशकाहून अधिक काळातील सर्वात भीषण विमान अपघात होता. त्यावेळी प्राथमिक तपासात असे दिसून आले होते की, विमानाच्या इंधन नियंत्रण स्विच (fuel control switches) टेक-ऑफ दरम्यान 'रन' (run) स्थितीतून 'कट-ऑफ' (cut-off) स्थितीत सरकले होते, ज्यामुळे इंजिन बंद पडले. ही घटना देखील Boeing 787 Dreamliner विमानासोबतच घडली होती. त्यामुळे, यावेळीही सिस्टीममध्ये बिघाड असल्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. भारतातील हवाई वाहतूक नियामक DGCA (Directorate General of Civil Aviation) या प्रकरणावर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे.

Boeing च्या निर्मितीवर प्रश्नचिन्ह

Boeing कंपनीवर नेहमीच त्यांच्या निर्मितीची गुणवत्ता आणि सुरक्षा प्रोटोकॉल्सबद्दल प्रश्नचिन्ह निर्माण होत असते. 787 Dreamliner सारख्या लोकप्रिय विमानांमधील सिस्टीमच्या सुरक्षिततेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाल्यास त्याचा कंपनीच्या ऑर्डर बुकवर आणि शेअरच्या किमतीवर मोठा परिणाम होऊ शकतो. सुरक्षेशी संबंधित इश्यू आणि अपघातांच्या चौकशीमुळे Boeing च्या शेअरच्या किमतीत अल्प मुदतीसाठी घट होण्याची शक्यता असते.

एअर इंडियासाठी आव्हान

टाटा ग्रुपच्या (Tata Group) ताब्यात आल्यानंतर ऑक्टोबर 2021 पासून एअर इंडिया आपल्या पुनरुज्जीवन (turnaround) योजनेवर काम करत आहे. विमानांचे आधुनिकीकरण, ऑपरेशनल कार्यक्षमता सुधारणे आणि सेवांचा दर्जा वाढवणे यासाठी कंपनी मोठी गुंतवणूक करत आहे. मात्र, अशा घटनांमुळे प्रवाशांचा विश्वास टिकवून ठेवणे आणि IndiGo सारख्या प्रतिस्पर्ध्यांशी स्पर्धा करणे एअर इंडियासाठी अधिक आव्हानात्मक ठरू शकते.

पुढील काही आठवडे Boeing चे इंजिनिअर्स आणि DGCA द्वारे या इंधन नियंत्रण स्विचच्या समस्येची चौकशी करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वपूर्ण ठरतील. जर ही समस्या Boeing 787 च्या इंधन नियंत्रण सिस्टीममध्येच असेल, तर जगभरातील अनेक विमानांची तपासणी किंवा बदल करण्याची गरज भासू शकते. एअर इंडियासाठी, या समस्येचे त्वरित आणि पारदर्शक निराकरण करणे त्यांच्या पुनरुज्जीवन प्रयत्नांना बळ देण्यासाठी आणि प्रवाशांच्या सुरक्षिततेप्रती आपली बांधिलकी दर्शवण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे.