तेजीच्या लाटेमागे आर्थिक वास्तव
Vodafone Idea (Vi) च्या शेअरमध्ये एप्रिल महिन्यात लक्षणीय वाढ झाली आहे. या तेजीचे मुख्य कारण म्हणजे टेक्निकल सपोर्ट आणि AGR (Adjusted Gross Revenue) च्या पुनर्मूल्यांकनातून (reassessment) सकारात्मक निकालाची अपेक्षा. Bajaj Broking सारख्या ब्रोकरेज हाऊसेसनी या शेअरसाठी ₹11.60 चा टार्गेट प्राईस दिला आहे. मात्र, हे आकडे पाहता कंपनी अजूनही मोठ्या आर्थिक संकटातून जात आहे. कंपनीचा P/E रेशो निगेटिव्ह असून तो साधारणपणे -3.44 (एप्रिल 2026 पर्यंत) आहे, जो कंपनीच्या सातत्याने होणाऱ्या तोट्याचे स्पष्ट संकेत देतो. दूरसंचार विभाग (DoT) जून 2026 पर्यंत AGR चे पुनर्मूल्यांकन पूर्ण करेल अशी अपेक्षा आहे, कारण सरकारने ₹87,695 कोटी इतक्या मोठ्या रकमेच्या दायित्वात दिलासा दिला आहे. तरीही, Vi ला मार्च 2041 पर्यंत कर्ज फेडण्याची मोठी जबाबदारी आहे.
प्रतिस्पर्धी कंपन्यांची आघाडी
याउलट, भारतीय टेलिकॉम क्षेत्रातील प्रतिस्पर्धी Bharti Airtel आणि Reliance Jio वेगाने प्रगती करत आहेत. Bharti Airtel चे मार्केट व्हॅल्यू अंदाजे ₹11.30 ट्रिलियन असून त्याचा P/E रेशो 36.7 इतका सकारात्मक आहे, जे कंपनीच्या नफाक्षमतेचे लक्षण आहे. विश्लेषकांनी या शेअरला 'Buy' रेटिंग दिले असून ARPU (Average Revenue Per User) वाढ (FY2026 पर्यंत ₹220 च्या वर नेण्याचे लक्ष्य) आणि 5G च्या यशस्वी कमाईमुळे 25.11% ची वाढ अपेक्षित आहे. Reliance Jio चे मार्केट व्हॅल्यू अंदाजे ₹18.47 ट्रिलियन आहे. पुढील FY2026 मध्ये स्थिर किमती आणि वाढत्या ARPU मुळे टेलिकॉम सेक्टरची ऑपरेटिंग इन्कम 10-12% नी वाढून ₹3.5-3.7 लाख कोटी पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे. याउलट, Vi अजूनही नफा मिळवण्यासाठी संघर्ष करत आहे.
विश्लेषकांच्या नजरेतील जोखीम
विश्लेषक Vodafone Idea च्या आर्थिक रचनेवर लक्ष केंद्रित करत असून सध्याच्या तेजीपलीकडेही अनेक धोके असल्याचे सांगत आहेत. निगेटिव्ह P/E रेशो हे कंपनीच्या ऑपरेशनल तोट्याचे संकेत आहेत. 2041 पर्यंतचे स्थगित पेमेंट (deferred payments) सतत आर्थिक भार टाकत आहेत. DoT चे AGR पुनर्मूल्यांकन देखील अनिश्चितता वाढवते. Vi आपल्या प्रतिस्पर्ध्यांच्या तुलनेत खूप मागे आहे, कारण आर्थिक अडचणींमुळे 5G आणि एंटरप्राइज सोल्युशन्ससारख्या नवीन सेवांमध्ये गुंतवणूक करणे कंपनीला शक्य होत नाहीये. विश्लेषकांचे मत 'Sell' किंवा 'Hold' असे आहे, आणि सरासरी 12 महिन्यांचा प्राइस टार्गेट ₹9.76 आहे, जे संभाव्य घसरण दर्शवते. नुकतीच Q2 2024 मध्ये नियमांचे पालन न केल्याबद्दल TRAI ने लावलेला दंड देखील ऑपरेशनल समस्या अधोरेखित करतो.
भविष्यातील चित्र अनिश्चित
Vodafone Idea चे नजीकचे भविष्य संमिश्र दिसत आहे. टेक्निकल तेजी आणि AGR पुनर्मूल्यांकनाच्या आशेमुळे Bajaj Broking च्या ₹11.60 च्या टार्गेट प्राईसपर्यंत तात्पुरती गती मिळू शकते. तथापि, बहुतेक विश्लेषक सावध किंवा नकारात्मक आहेत, ज्यांचा सरासरी टार्गेट ₹9.76 (काहीजणांचे ₹5.00 पर्यंत खाली) आहे, जे संभाव्य घसरण दर्शवते. जरी संपूर्ण टेलिकॉम सेक्टर वाढीसाठी सज्ज असले तरी, Vi चे यश हे कर्जाचे व्यवस्थापन करणे, नफा मिळवणे आणि नियामक मागण्या पूर्ण करण्याच्या क्षमतेवर अवलंबून असेल.
