Telecom Regulatory Authority of India (TRAI) ने 'Network Anubhav' डॅशबोर्ड लाँच केला आहे. याद्वारे आता मोबाइल आणि ब्रॉडबँडच्या क्वालिटीवर थेट लक्ष ठेवता येणार असून, यामुळे टेलिकॉम कंपन्यांच्या पायाभूत सुविधांवरील खर्च वाढण्याची शक्यता आहे.
काय आहे 'Network Anubhav' डॅशबोर्ड?
भारतीय दूरसंचार नियामक प्राधिकरणाने (TRAI) ४ नोव्हेंबर २०२६ रोजी अधिकृतपणे 'Network Anubhav' डॅशबोर्ड लाँच केला आहे. हा डॅशबोर्ड जिओ-स्पेशियल तंत्रज्ञानावर आधारित असून, याद्वारे देशातील मोबाइल आणि ब्रॉडबँड सेवांच्या गुणवत्तेचा (Quality of Service) अचूक आढावा घेणे सोपे होणार आहे. याद्वारे कॉल कनेक्टिव्हिटी आणि डेटा स्पीडचा खरा डेटा ग्राहकांसोबतच कंपन्यांनाही उपलब्ध होणार आहे.
गुंतवणुकीवर काय परिणाम होईल?
गुंतवणूकदारांसाठी ही एक महत्त्वाची घडामोड आहे. आतापर्यंत टेलिकॉम कंपन्यांकडून नेटवर्क क्वालिटीचे दावे राष्ट्रीय सरासरीच्या आधारे केले जायचे. मात्र, आता हा डॅशबोर्ड अगदी विशिष्ट भागांतील (Dead Zones) माहिती देणार आहे. यामुळे ज्या भागात नेटवर्क खराब आहे, तिथे सुधारणा करण्यासाठी कंपन्यांना पायाभूत सुविधांवर (Infrastructure) मोठ्या प्रमाणात खर्च करावा लागेल.
नियामकाचा दबाव वाढणार
TRAI कडे आता पी-५० (P50), पी-८० (P80) आणि पी-९० (P90) सारखी ठोस आकडेवारी उपलब्ध असेल. जर एखाद्या कंपनीच्या नेटवर्कची कामगिरी ठराविक भागांत सातत्याने खराब आढळली, तर नियामकांकडून कठोर कारवाई होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यामुळे भविष्यात टेलिकॉम ऑपरेटर्सच्या प्रॉफिट मार्जिनवर दबाव येऊ शकतो, कारण त्यांना 'सर्व्हिस क्वालिटी' राखण्यासाठी अतिरिक्त कॅपिटल (Capital) खर्च करावा लागेल. गुंतवणूकदारांनी आता आगामी तिमाही निकालांमध्ये कंपन्यांच्या 'नेटवर्क एक्स्पान्शन' आणि 'इन्फ्रास्ट्रक्चर स्पेंडिंग'बद्दलच्या विधानांवर बारीक लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.