Starlink च्या भारतात प्रवेशाला विलंब
SpaceX च्या अध्यक्ष आणि COO Gwynne Shotwell, तसेच Starlink चे VP Lauren Dreyer यांनी भारताच्या दूरसंचार मंत्र्यांशी चर्चा केली. भारतासारख्या मोठ्या बाजारपेठेत Starlink चा विस्तार करण्यासाठी ही बैठक अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.
नियामक अडथळे कायम
SpaceX ला जून 2025 मध्ये युनिफाईड लायसन्स (GMPCS) आणि IN-SPACe कडून पाच वर्षांसाठी स्पेस-सेगमेंट ऑथोरायझेशन मिळाले आहे. मात्र, अंतिम मंजुरी अजूनही बाकी आहे. दूरसंचार विभागाकडून (Department of Telecommunications) सुरक्षा मंजुरी (Security Clearances) आणि सॅटेलाइट कम्युनिकेशनसाठी आवश्यक स्पेक्ट्रमचे (Spectrum) वाटप अद्याप झालेले नाही. या विलंबाचा फटका SpaceX च्या आगामी $1.75 ट्रिलियन मूल्यांकनाच्या IPO (Initial Public Offering) वरही बसू शकतो.
स्पर्धात्मक भारतीय बाजारपेठ
भारताची सॅटेलाइट इंटरनेट बाजारपेठ 2030 पर्यंत $1.8 बिलियन पेक्षा जास्त होण्याची शक्यता आहे. मात्र, या क्षेत्रात स्पर्धा खूप मोठी आहे. OneWeb, Jio Satellite Communications (Reliance Jio आणि SES चे संयुक्त व्हेंचर) आणि Amazon चे Project Kuiper यांसारखे प्रमुख खेळाडू आधीच बाजारात आहेत. Eutelsat OneWeb सारख्या स्पर्धकांनाही स्पेक्ट्रम वाटपाची प्रतीक्षा आहे.
Starlink ची किंमत आणि आव्हानं
SpaceX चे मूल्यांकन $1.25 ट्रिलियन आहे आणि Starlink कडून 2025 मध्ये $11.8 बिलियन महसूल मिळण्याची अपेक्षा आहे. परंतु, Starlink च्या सेवांची किंमत भारतीय ग्राहकांसाठी एक मोठे आव्हान ठरू शकते. अंदाजानुसार, निवासी प्लॅन्सची किंमत ₹8,600 प्रति महिना किंवा त्याहून अधिक असू शकते, ज्यामध्ये हार्डवेअरचा खर्च वेगळा असेल. या तुलनेत, स्थानिक ब्रॉडबँड प्लॅन्स ₹1,000 च्या आत उपलब्ध आहेत.
अनिश्चित लाँच तारीख
या बैठकीमुळे संवादाचे मार्ग खुले झाले असले तरी, स्पेक्ट्रम वाटप आणि अंतिम सुरक्षा मंजुरी मिळाल्यानंतरच Starlink भारतात व्यावसायिकरित्या लाँच होऊ शकेल. सुरुवातीला 2025 च्या अखेरीस किंवा 2026 च्या सुरुवातीला लाँच अपेक्षित होते, परंतु नियामक प्रक्रियेतील विलंबामुळे हे लाँच आणखी लांबणीवर पडण्याची शक्यता आहे.