बेंगळुरूस्थित ToneTag ने 'eKosha' नावाचे व्हॉइस-फर्स्ट AI असिस्टंट सादर केले आहे. याच्या मदतीने MSME (सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग) सोप्या व्हॉइस कमांडद्वारे बँकिंग, क्रेडिट आणि पेमेंट सेवा मिळवू शकतील. १० भारतीय भाषांना सपोर्ट करणारे हे उपकरण थेट व्यापारी काउंटरवर इंटिग्रेट होऊन बँक शाखेत जाण्याची गरज कमी करेल.
काय आहे eKosha?
बेंगळुरूची फिनटेक कंपनी ToneTag ने 'eKosha' नावाचे एक नवीन उत्पादन बाजारात आणले आहे. हे एक व्हॉइस-फर्स्ट AI बिझनेस असिस्टंट आहे, जे विशेषतः MSME (सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग) साठी तयार केले गेले आहे. याच्या मदतीने व्यापारी थेट त्यांच्या दुकानातून बँकिंग आणि पेमेंटची कामे करू शकतील. संभाषणात्मक AI (Conversational AI) वापरून, हे उपकरण व्यापाऱ्यांना दहा वेगवेगळ्या भारतीय भाषांमध्ये व्हॉइस कमांडद्वारे आर्थिक व्यवहार करण्यास, क्रेडिट मिळवण्यास आणि व्यवसायाबद्दल माहिती मिळवण्यास मदत करते. कंपनीचा दावा आहे की हे उपकरण बँक शाखेचा विस्तार म्हणून काम करते आणि विक्रीच्या ठिकाणी (Point of Sale) थेट सेवा पुरवते.
बिझनेस मॉडेल आणि बँक इंटिग्रेशन
ToneTag हे eKosha सॉफ्टवेअर-एज-ए-सर्व्हिस (SaaS) मॉडेल अंतर्गत वितरीत करत आहे. यामध्ये, बँका आणि वित्तीय संस्था या सेवेचे सदस्यत्व घेतील आणि त्यासाठी खर्च करतील, वैयक्तिक व्यापाऱ्यांवर याचा भार पडणार नाही. या दृष्टिकोनमुळे बँकांना महागड्या फिजिकल शाखा आणि मॅन्युअल मॅनेजमेंटवरील खर्च कमी करता येईल. ToneTag तंत्रज्ञान भागीदार म्हणून काम करते आणि Amazon Pay, Google Pay सारख्या पेमेंट प्लॅटफॉर्मसोबत एकत्रितपणे काम करते. हे उपकरण कंपनीच्या मालकीच्या अॅनालॉग कंप्युटिंग तंत्रज्ञानावर (Analog Computing Technology) आधारित आहे, ज्यामुळे ते व्हॉइस डेटा स्थानिक पातळीवर प्रोसेस करू शकते आणि मर्यादित क्लाउड कनेक्टिव्हिटीमध्येही कार्यक्षम राहते.
MSME मार्केटला लक्ष्य
सध्या ToneTag सुमारे 30 लाख MSMEs ला सेवा पुरवते. eKosha च्या लाँचमुळे, कंपनीला यावर्षी आणखी 20 लाख व्यापारी जोडण्याची अपेक्षा आहे, ज्यापैकी अंदाजे 5 लाख व्यापारी या नवीन AI-आधारित हार्डवेअरचा स्वीकार करतील. हे उपकरण युनिफाइड पेमेंट्स इंटरफेस (UPI) आणि सेंट्रल बँक डिजिटल करन्सी (CBDC) सह विविध पेमेंट पद्धतींना सपोर्ट करते. स्थानिक भाषांमध्ये पेमेंट संबंधित प्रश्नांसाठी रिअल-टाइम मदत देऊन, कंपनी दुकान मालकांसाठी आर्थिक व्यवस्थापन सोपे करण्याचा प्रयत्न करत आहे, ज्यांना डिजिटल बँकिंग इंटरफेस किंवा ग्राहक सेवा हेल्पलाईनवर जास्त वेळ वाट पाहण्यात अडचणी येतात.
आर्थिक संदर्भ आणि बाजारातील स्थान
ToneTag ही एक खाजगी कंपनी असून, गेल्या वर्षी तिला $90 मिलियन इतके मोठे फंडिंग मिळाले होते. कंपनीच्या म्हणण्यानुसार, ते सध्याच्या गरजा भागवण्यासाठी सुसज्ज आहेत आणि त्यांना सध्या अतिरिक्त निधीची आवश्यकता नाही. या विस्ताराचे यश मुख्यत्वे भागीदार बँकांकडून होणारा अवलंब आणि विविध प्रदेशांतील स्थानिक भाषा प्रक्रिया व बँकिंग गरजांचे व्यवस्थापन करण्याच्या उपकरणाच्या क्षमतेवर अवलंबून असेल. ही कंपनी सार्वजनिकरित्या सूचीबद्ध नसल्यामुळे, शेअर बाजारावर याचा थेट परिणाम होणार नाही. या क्षेत्रात रस असलेल्या गुंतवणूकदारांसाठी, AI-आधारित आर्थिक समावेशकता आणि ToneTag सारख्या तंत्रज्ञान कंपन्यांसोबत भागीदारी करणाऱ्या प्रमुख बँकांच्या डिजिटल पेमेंट धोरणांवरील व्यापक ट्रेंडवर लक्ष ठेवणे उपयुक्त ठरू शकते.