इन्फोसिसचे चेअरमन नंदन नीलेकणी यांनी २०३० पर्यंत AI सेवांसाठी ३०० ते ४०० अब्ज डॉलर्स (सुमारे ₹३० लाख कोटी) इतकी मोठी बाजारपेठ निर्माण होईल असा अंदाज व्यक्त केला आहे. सध्या, AI सेवा कंपनीच्या उत्पन्नामध्ये ५.५% योगदान देत आहेत आणि ९०% मोठ्या ग्राहकांसाठी AI प्रकल्प चालू आहेत.
काय घडलंय?
इन्फोसिसचे चेअरमन नंदन नीलेकणी यांनी आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) सेवा बाजारपेठेवर कंपनीचा फोकस स्पष्ट केला आहे. त्यांच्या मते, २०३० पर्यंत या क्षेत्रातील संधी तब्बल ३०० ते ४०० अब्ज डॉलर्स (भारतीय रुपयांमध्ये अंदाजे ₹३० लाख कोटी) इतकी मोठी असेल. मंगळवारी झालेल्या कंपनीच्या ४५ व्या वार्षिक सर्वसाधारण सभेत (AGM) नीलेकणी यांनी सांगितले की, AI मुळे IT सेवांना धोका नाही, उलट जुन्या तंत्रज्ञान प्रणालींचे आधुनिकीकरण करण्याची मागणी वाढेल. कंपनी आपली 'AI-first' रणनीती वापरून मोठ्या व्यवसायांना त्यांच्या महत्त्वाच्या ऑपरेशन्समध्ये AI मॉडेल्स समाकलित (integrate) करण्यास मदत करत आहे.
कमाई आणि वाढीचं चित्र
AI मधील कंपनीची वाटचाल आता आर्थिक कामगिरीतही दिसून येत आहे. मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) सलील पारेख यांनी पुष्टी केली आहे की, AI संबंधित सेवा सध्या इन्फोसिसच्या एकूण उत्पन्नाच्या ५.५% आहेत. यातून अंदाजे १ अब्ज डॉलर्स (सुमारे ₹८,३०० कोटी) वार्षिक महसूल (revenue run rate) मिळतोय. कंपनीच्या टॉप २०० ग्राहकांपैकी ९०% ग्राहकांसाठी AI उपक्रम सध्या सुरू आहेत. यासाठी Topaz आणि Fabric सारखे प्लॅटफॉर्म वापरले जात आहेत.
उद्योगाची प्रतिक्रिया
इन्फोसिस एकटं नाही. TCS आणि HCLTech सारखे मोठे भारतीय IT प्रतिस्पर्धीही GenAI मध्ये मोठी गुंतवणूक करत आहेत. संपूर्ण IT सेक्टर आता AI च्या प्रयोगांच्या पलीकडे जाऊन ग्राहकांसाठी प्रत्यक्षात कमाई करून देणारे प्रकल्प कसे उभे करता येतील, हे दाखवण्यासाठी प्रयत्नशील आहे. गुंतवणूकदारांसाठी, इन्फोसिस आणि तिच्या प्रतिस्पर्धकांसाठी सर्वात मोठी कसोटी ही असेल की हे प्रकल्प पायलट टेस्टिंगमधून किती लवकर पूर्ण-स्केल, दीर्घकालीन करारांमध्ये रूपांतरित होतात.
व्यवसायातील वास्तवता
AI मधील मोठी संधी असली तरी, याकडे लक्ष वळवण्यामध्ये काही आव्हानं आहेत. IT क्षेत्रासाठी एक मुख्य धोका म्हणजे, AI-आधारित सेवा खरोखरच बाजारपेठ वाढवतील की केवळ सध्याचे महसूल प्रवाह बदलतील (cannibalization). जर AI टूल्समुळे कोडिंग आणि सॉफ्टवेअर देखभाल जलद आणि स्वस्त झाली, तर IT कंपन्यांना स्पर्धात्मक राहण्यासाठी त्यांच्या सेवांच्या किमती कमी कराव्या लागतील, ज्यामुळे नफ्यावर दबाव येऊ शकतो.
त्याचबरोबर, उच्च-गुणवत्तेच्या AI तैनातीसाठी डेटा इन्फ्रास्ट्रक्चर आणि प्रतिभेमध्ये मोठ्या प्रमाणात सुरुवातीची गुंतवणूक आवश्यक आहे. जर जागतिक आर्थिक अनिश्चिततेमुळे ग्राहकांनी तंत्रज्ञानावरील खर्च कमी केला, तर कंपन्या या मोठ्या AI अपग्रेड्सना उशीर करू शकतात, ज्यामुळे इन्फोसिसच्या लक्ष्यित प्रकल्प वेळेवर परिणाम होऊ शकतो.
गुंतवणूकदारांनी काय पाहावे?
या बदलावर लक्ष ठेवणाऱ्या गुंतवणूकदारांनी आगामी तिमाहीत काही विशिष्ट निर्देशकांवर लक्ष केंद्रित केले पाहिजे. प्रथम, AI महसूल विभागाची वाढीची गती पाहावी, ती सध्याच्या ५.५% च्या पुढे टिकून राहते की नाही. दुसरे, नफ्याच्या मार्जिनबद्दल व्यवस्थापनाच्या टिप्पण्यांवर लक्ष ठेवावे; जर AI विकासावरील मोठा खर्च फायदेशीरतेवर परिणाम करत असेल, तर ती चिंतेची बाब असू शकते. शेवटी, AI पायलट प्रोजेक्ट्स मोठ्या, बहु-वर्षीय करारांमध्ये रूपांतरित होण्याच्या दराबद्दल कंपनी तपशील देते की नाही हे पाहावे, कारण यातून या उपक्रमांचे खरे दीर्घकालीन मूल्य ठरेल.