AI-आधारित हाय-बँडविड्थ मेमरी (HBM) ची मागणी वाढल्याने, सामान्य गॅजेट्ससाठी चिप्सचा पुरवठा कमी होत आहे, ज्यामुळे उत्पादन खर्चात वाढ झाली आहे. कंपन्या जास्त नफा देणाऱ्या AI इन्फ्रास्ट्रक्चरला प्राधान्य देत असल्याने, स्मार्टफोन, स्मार्ट टीव्ही आणि घरगुती उपकरणांच्या किमती वाढण्याची शक्यता आहे.
काय घडले आहे?
जगभरात सेमीकंडक्टर चिप्सचा तुटवडा जाणवत आहे, ज्याला 'चिपफ्लेशन' म्हटले जात आहे. यामुळे ग्राहक उपकरणांच्या (Consumer Electronics) किमतींवर दबाव येत आहे. सेमीकंडक्टर फॅब्रिकेशन प्लांट्स (Fabs) त्यांची उत्पादन क्षमता आता हाय-बँडविड्थ मेमरी (HBM) तयार करण्यासाठी वळवत आहेत. ही विशेष मेमरी आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) इन्फ्रास्ट्रक्चर आणि डेटा सेंटर्ससाठी आवश्यक आहे, कारण यातून चिपमेकर्सना जास्त नफा मिळतो. उत्पादन क्षमता वळवल्यामुळे, DRAM आणि जुन्या मायक्रोकंट्रोलर्ससारख्या सामान्य भागांचा पुरवठा लक्षणीयरीत्या कमी झाला आहे, ज्यामुळे दैनंदिन इलेक्ट्रॉनिक वस्तू बनवणाऱ्या निर्मात्यांसाठी खरेदी खर्च वाढत आहे.
ग्राहक उपकरणांवर होणारा परिणाम
आजकालची उपकरणे अधिक गुंतागुंतीची आणि चिप्सवर आधारित झाली आहेत. पूर्वीपेक्षा त्यांना जास्त मेमरी आणि प्रोसेसिंग पॉवर लागते. कनेक्टेड स्पीकर्स, स्मार्टफोनपासून ते स्मार्ट टीव्हीपर्यंत, या सर्व उत्पादनांच्या उत्पादन खर्चात वाढ होत आहे. अलीकडील अहवालानुसार, स्मार्ट टीव्हीच्या घटकांची किंमत काही प्रकरणांमध्ये सुमारे 30% नी वाढली आहे. सुरुवातीला उत्पादकांनी हा खर्च स्वतः सोसून घेतला असला तरी, विश्लेषकांच्या मते येत्या काही महिन्यांत ग्राहकांना वाढलेल्या किमती सोसाव्या लागतील, विशेषतः कमी ते मध्यम श्रेणीतील इलेक्ट्रॉनिक वस्तूंसाठी.
उत्पादकांसाठी आव्हाने
इलेक्ट्रॉनिक्स कंपन्यांसमोर सर्वात मोठे आव्हान म्हणजे अत्यंत स्पर्धात्मक बाजारात आवश्यक भागांचा विश्वासार्ह पुरवठा सुरक्षित करणे. मोठ्या कंपन्या त्यांचे जुने संबंध वापरून प्राधान्याने माल मिळवतात, तर पीसी आणि स्मार्टफोन उत्पादक कंपन्यांना परवडणाऱ्या किमतीत पार्ट्स मिळवणे कठीण जात आहे. यामुळे उत्पादन विलंबाचा आणि इन्व्हेंटरी कमी होण्याचा धोका आहे, ज्यामुळे कंपन्यांना त्यांच्या उत्पादनांच्या किमतीत बदल करावा लागू शकतो किंवा नवीन स्वस्त मॉडेल्स लॉन्च करण्यास उशीर करावा लागू शकतो.
क्षेत्रावरील दबाव आणि मागणीतील कल
जागतिक स्तरावर, स्मार्टफोन आणि पर्सनल कॉम्प्युटिंग क्षेत्रांतील मागणी थंड पडत आहे. जसजसे दर वाढतील, तसतसे किमतींबाबत जागरूक असलेले ग्राहक त्यांची उपकरणे अपग्रेड करणे पुढे ढकलू शकतात, ज्यामुळे या वर्षातील एकूण शिपमेंट व्हॉल्यूमवर आणखी दबाव येऊ शकतो. तसेच, साध्या किचन उपकरणांसारख्या वस्तू, जिथे चिप्सचा खर्च एकूण उत्पादन खर्चाचा एक छोटा भाग असतो, तिथे किमतीत 1-2% नी वाढ होण्याची शक्यता आहे. तथापि, ज्या उपकरणांमध्ये चिप्स उत्पादन खर्चाचा मोठा भाग आहेत, तिथे किमतीतील अस्थिरता अधिक स्पष्टपणे दिसून येत आहे.
गुंतवणूकदारांनी काय लक्ष ठेवावे
ग्राहक इलेक्ट्रॉनिक्स आणि उपकरण उत्पादन क्षेत्रातील कंपन्यांवर लक्ष ठेवणाऱ्या गुंतवणूकदारांनी तिमाही सकल मार्जिन (Gross Margin) ट्रेंड्सकडे लक्ष दिले पाहिजे. कंपन्या वाढलेला घटक खर्च ग्राहकांवर न घालवता विक्रीचे प्रमाण टिकवून ठेवू शकतात का, हे तपासणे महत्त्वाचे ठरेल. याव्यतिरिक्त, आगामी तिमाही निकालांमध्ये इन्व्हेंटरी पातळी आणि पुरवठा साखळीच्या उपलब्धतेबद्दल व्यवस्थापनाची टिप्पणी (Management Commentary) तपासणे, हे खर्च किती काळ टिकतील हे समजून घेण्यासाठी महत्त्वाचे ठरेल.