Swiggy च्या उत्पन्नात वाढ, पण 'इन्स्टामार्ट'मुळे नफ्यावर प्रश्नचिन्ह?

वाढ आणि नफा यांचा समतोल साधण्याचा प्रयत्न

स्विगीचे जानेवारी ते मार्च या तिमाहीचे आर्थिक निकाल कंपनीच्या धोरणात्मक संतुलनाचे चित्र स्पष्ट करतील. एका बाजूला कंपनी आपल्या फायदेशीर फूड डिलिव्हरी व्यवसायाला बळकट करत आहे, तर दुसरीकडे वेगाने वाढणाऱ्या परंतु महागड्या क्विक कॉमर्स युनिट, इन्स्टामार्टचा विस्तार करत आहे. गुंतवणूकदारांसाठी ही तिमाही महत्त्वाची ठरणार आहे, कारण बाजारातील तीव्र स्पर्धेत स्विगी आपल्या महसुलातील वाढीला एकूण नफ्यात रूपांतरित करू शकते का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.

इन्स्टामार्टची नफा मिळवण्याची कसरत

विश्लेषकांच्या अंदाजानुसार, स्विगी चौथ्या तिमाहीत सुमारे ₹857.56 कोटींचा निव्वळ तोटा नोंदवू शकते, जो मागील वर्षीच्या ₹971.66 कोटींच्या तोट्यापेक्षा कमी आहे. या तिमाहीत कंपनीचा एकूण रेव्हेन्यू वर्षागणिक सुमारे 40% नी वाढून सरासरी ₹6,161.43 कोटी पर्यंत पोहोचण्याची अपेक्षा आहे. काही विश्लेषकांचा अंदाज आहे की तिमाहीसाठी रेव्हेन्यू ₹4,200 ते ₹4,600 कोटी दरम्यान असू शकतो, ज्यामुळे एकूणच टॉप-लाइन वाढ मजबूत दिसते. तथापि, नुकसानीत कपात करण्याच्या या अपेक्षेसमोर इन्स्टामार्टच्या वाढत्या खर्चाचे आव्हान आहे. महत्त्वपूर्ण महसूल वाढ होऊनही, डार्क स्टोअर्सचा विस्तार, मोठा डिस्काउंट आणि नवीन ग्राहक मिळवण्यासाठी केलेल्या मोठ्या खर्चामुळे इन्स्टामार्टचे ऑपरेटिंग लॉसेस वाढत आहेत. अहवालानुसार, Q3 FY25 मध्ये इन्स्टामार्टचे कॉन्ट्रिब्युशन मार्जिन -4.6% पर्यंत घसरले आणि त्याचे अ‍ॅडजस्टेड EBITDA मार्जिन -14.8% पर्यंत कमी झाले. हे खर्च वाढीला चालना देत असले तरी, मुख्य फूड डिलिव्हरी सेगमेंटमधील नफ्यावर परिणाम करत आहेत.

मुख्य अन्न वितरण व्यवसायाची कामगिरी

FY25 मध्ये, मुख्य अन्न वितरण सेगमेंटमध्ये महसूल 17.6% नी वाढला, तर अ‍ॅडजस्टेड EBITDA मार्जिन 2.9% पर्यंत सुधारले.

निधी उभारणीचे प्रयत्न

स्विगीने आपला ₹2,400 कोटींचा रॅपिडो (Rapido) मधील स्टेक विकला आहे आणि 2025 च्या उत्तरार्धात ₹10,000 कोटींचा क्वालिफाईड इन्स्टिट्यूशनल प्लेसमेंट (QIP) पूर्ण केला आहे. यातून मिळालेला निधी विस्तार आणि चालू असलेल्या तोट्यांची भरपाई करण्यासाठी वापरला जाईल.

इन्स्टामार्ट विरुद्ध तीव्र स्पर्धक

स्विगीच्या इन्स्टामार्टला Zomato च्या Blinkit आणि Zepto कडून तीव्र स्पर्धेला सामोरे जावे लागत आहे. क्विक कॉमर्स क्षेत्रात हे स्पर्धक मार्केट शेअर वाढवत आहेत आणि मार्जिन सुधारत आहेत. जानेवारी 2026 च्या आकडेवारीनुसार, इन्स्टामार्टचा मार्केट शेअर 2022 मधील 52% वरून घसरून 32% झाला आहे. Zepto चा मार्केट शेअर 32% आहे, तर Blinkit 37% सह आघाडीवर आहे. Blinkit ने महत्त्वपूर्ण पुनरागमन केले आहे, मुख्य मार्केट्समध्ये 5-6% अ‍ॅडजस्टेड EBITDA मार्जिन मिळवले आहे आणि Q4 FY26 मध्ये ₹37 कोटींचा अ‍ॅडजस्टेड EBITDA नोंदवला आहे, जो मागील वर्षीच्या तोट्याच्या तुलनेत सुधारणा आहे. Zomato चा एकूण निव्वळ नफा Q4 FY26 मध्ये वर्षागणिक 346% वाढून ₹174 कोटी झाला, तर Blinkit चे नेट ऑर्डर व्हॅल्यू 95.4% नी वाढले. Zepto नेही FY23 मध्ये ₹1,272 कोटींचा तोटा नोंदवला असला तरी, वेगाने मार्केट शेअर आणि महसूल वाढवला आहे. अनेक विश्लेषकांच्या मते, डेव्हलपमेंट आणि युनिट इकोनॉमिक्समध्ये Blinkit ला इन्स्टामार्टपेक्षा अधिक फायदा आहे. या तीव्र स्पर्धेमुळे कंपन्यांना किमती कमी ठेवाव्या लागतात आणि वारंवार ऑफर्स द्याव्या लागतात, ज्यामुळे ऑर्डर व्हॉल्यूम वाढतो पण नफ्यावर परिणाम होतो आणि सतत गुंतवणुकीची गरज भासते.

भविष्यातील वाढीसाठी निधीची तरतूद

स्विगीची भांडवली-केंद्रित वाढीची रणनीती तिच्या मोठ्या निधी उभारणीतून स्पष्ट होते. कंपनीने 2025 च्या उत्तरार्धात ₹10,000 कोटींचा QIP पूर्ण केला, ज्याचा उद्देश आर्थिक स्थिती मजबूत करणे आणि विशेषतः इन्स्टामार्टसाठी विस्तार निधी पुरवणे आहे. याआधी रॅपिडोमधील ₹2,400 कोटींचा स्टेक विकल्यानेही कंपनीला आवश्यक रोख रक्कम मिळाली. तथापि, JM Financial सारख्या काही विश्लेषकांच्या मते, रॅपिडो स्टेकची विक्री केवळ अल्पकालीन उपाय आहे आणि कंपनीला तिच्या दीर्घकालीन क्विक कॉमर्स ध्येयांसाठी लक्षणीयरीत्या मोठ्या फंडिंग राउंडची आवश्यकता असेल.

नफ्याबाबत चिंता कायम

इन्स्टामार्टचा नफा हा चिंतेचा मुख्य विषय आहे. स्विगीचे कॉन्ट्रिब्युशन मार्जिन सुधारण्याचे प्रयत्न करूनही, हा विभाग मोठे तोटे नोंदवत आहे, ज्याचा कंपनीच्या आर्थिक स्थितीवर मोठा परिणाम होत आहे. JM Financial ने असा इशारा दिला आहे की रॅपिडो स्टेक विक्रीमुळे कंपनीला केवळ दोन तिमाहीइतकाच अतिरिक्त वेळ (runway) मिळेल. तसेच, त्यांना क्विक कॉमर्सच्या उद्दिष्टांसाठी $500 मिलियन पेक्षा जास्त निधी उभारणीची गरज भासेल. Blinkit सारख्या प्रतिस्पर्धकांच्या तुलनेत इन्स्टामार्टची स्टोअर नेटवर्क विस्तारण्याची गती कमी असल्याने, अधिक आक्रमक प्रतिस्पर्धकांविरुद्ध मार्केट शेअर टिकवून ठेवण्याच्या क्षमतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण होते. स्विगीने mid-2026 पर्यंत कॉन्ट्रिब्युशन मार्जिन न्यूट्रल करण्याचे लक्ष्य ठेवले असले तरी, तीव्र स्पर्धा आणि वाढीसह कार्यक्षमतेचा समतोल साधण्यासारख्या मोठ्या आव्हानांचा सामना करावा लागेल. HDFC Securities च्या विश्लेषकांनी स्विगीच्या उच्च P/E रेशो (सेक्टर व्हॅल्युएशनवरील दबावाचे निर्देशक म्हणून Zomato चा 988.85 P/E नमूद करत) आणि मार्जिनवरील धोक्याकडे लक्ष वेधले आहे. त्यांना FY28 पर्यंत इन्स्टामार्टसाठी अ‍ॅडजस्टेड तोटा लक्षणीय राहण्याची अपेक्षा आहे.

पूर्ण वर्षाचे अंदाज

संपूर्ण आर्थिक वर्ष 2026 साठी, विश्लेषकांचा अंदाज आहे की स्विगीचा रेव्हेन्यू सुमारे ₹16,333 कोटी असेल आणि निव्वळ तोटा अंदाजे ₹3,107 कोटी असेल. येणारे Q4 निकाल आणि कंपनीने दिलेले भविष्यातील मार्गदर्शन गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे ठरेल. ते स्विगीच्या दीर्घकालीन वाढीच्या धोरणाची व्यवहार्यता, भांडवलाचा प्रभावी वापर आणि वेगाने बदलणाऱ्या व स्पर्धात्मक बाजारात नफ्याकडे प्रगतीचे मूल्यांकन करतील.