जागतिक बाजारात तेजी असताना, गुरुवार, 9 एप्रिल रोजी एंटरप्राइझ सॉफ्टवेअर सेक्टरमध्ये मोठी विक्री झाली. Anthropic आणि Meta कडून आलेल्या नवीन AI टूल्समुळे सध्याच्या सॉफ्टवेअर फंक्शन्समध्ये मोठी उलथापालथ आणि स्पर्धा वाढण्याची भीती निर्माण झाली आहे, ज्यामुळे विक्रीचा जोर वाढला. 'Big Short' म्हणून ओळखले जाणारे गुंतवणूकदार Michael Burry यांनीही या घडामोडींवर लक्ष ठेवण्याचा सल्ला दिला आहे, तर AI इन्फ्रास्ट्रक्चर प्रोव्हायडर्स जसे की Nvidia मात्र नवीन उंची गाठत आहेत.
सॉफ्टवेअर उद्योगातील शेअर्समध्ये तीव्र घसरण झाली. Salesforce आणि Adobe 3% ते 4% नी घसरले, तर ServiceNow मध्ये 8% पर्यंत मोठी घसरण दिसून आली. Oracle Corp, Palantir आणि Workday सारख्या मोठ्या कंपन्यांचे शेअर्सही अनुक्रमे 4%, 7.3% आणि 5.1% नी घसरून बंद झाले. या सेक्टरमधील कमजोरी iShares Expanded Tech-Software Sector ETF (IGV) मध्येही दिसली, जो 4% नी घसरून 2023 नंतरच्या नीचांकी पातळीवर पोहोचला आहे आणि आता वर्षाच्या सुरुवातीपासून 27% खाली आहे. एका संबंधित SaaS इंडेक्सने आठवड्याभरात जवळपास 5% गमावले, ज्यामुळे वर्षाच्या सुरुवातीपासूनची त्याची कामगिरी शिखरावरून जवळपास 40% खाली आली आहे.
Michael Burry यांच्या मतामुळे सॉफ्टवेअर उद्योगातील चिंतांना आणखी वाढ मिळाली आहे. AI चे हे प्रगत तंत्रज्ञान अनेक एंटरप्राइझ सॉफ्टवेअर ऍप्लिकेशन्सची युनिक सेलिंग पॉइंट्स (unique selling points) कमकुवत करू शकते, ज्यामुळे किमतींवर दबाव येऊ शकतो आणि वाढ मंदावू शकते. ज्या कंपन्या अर्निग्स कॉलमध्ये (earnings calls) AI बद्दल जास्त बोलतात, त्या इतर कंपन्यांच्या तुलनेत कमी कामगिरी करत आहेत, यावरून केवळ AI ची चर्चा गुंतवणूकदारांचा विश्वास टिकवून ठेवण्यासाठी पुरेशी नाही हे दिसून येते.
या मोठ्या विक्रीनंतरही, या सॉफ्टवेअर कंपन्यांचा इंडेक्स सध्या अंदाजित कमाईच्या 20.6 पट दराने ट्रेड करत आहे, जो त्याच्या दहा वर्षांच्या सरासरी 34 पट दरापेक्षा लक्षणीयरीत्या कमी आहे. याचा अर्थ सध्याच्या व्हॅल्युएशनमध्ये (valuations) बरीच नकारात्मक भावना आधीच समाविष्ट झाली आहे. या सेक्टरकडे असलेले मजबूत बॅलन्स शीट्स, कमी कर्ज आणि भरपूर रोख रक्कम (cash) हे त्यांची ताकद असल्याचे मानले जाते. उदाहरणार्थ, Oracle चा क्लाऊड इन्फ्रास्ट्रक्चर सेगमेंट $553 अब्ज (USD) च्या बॅकलॉगमुळे (backlog) मिळणाऱ्या मोठ्या AI कॉन्ट्रॅक्ट्समुळे सातत्याने चांगली वाढ दर्शवत आहे. मात्र, Nvidia सारख्या कंपन्या, ज्या AI हार्डवेअरमध्ये पायाभूत भूमिका बजावतात आणि प्रचंड व्हॅल्युएशनमध्ये आहेत, त्यांच्यासमोर हे आव्हान आहे. Nvidia ने Q1 FY27 साठी $78 अब्ज (USD) महसुलाची अपेक्षा व्यक्त केली आहे.
कंपनी-विशिष्ट धोके समोर येत आहेत. Adobe ला जनरेटिव्ह AI मुळे क्रिएटिव्ह टूल्सचे कमोडिटायझेशन (commoditization) होण्याचा धोका आहे, तसेच संभाव्य कायदेशीर कारवाई आणि डेटा ब्रीचचा (data breach) आरोप आहे. Salesforce AI क्षमतांमध्ये प्रगती करत असली तरी, गुंतवणूकदार AI चर्चेवर जास्त लक्ष केंद्रित करणाऱ्या कंपन्या कमी कामगिरी करतील अशी भीती बाळगून आहेत. ServiceNow ने मजबूत ऍन्युअल कॉन्ट्रॅक्ट व्हॅल्यू (annual contract value) वाढ नोंदवली असली तरी, अलीकडे विश्लेषकांनी त्यांच्या टार्गेट प्राईस (target price) कमी केल्या आहेत, ज्यामुळे मुख्य कार्यप्रदर्शन मेट्रिक्स (performance metrics) कमकुवत होण्याची शक्यता आहे. Oracle च्या मोठ्या AI इन्फ्रास्ट्रक्चर गुंतवणुकीत अंमलबजावणीचे (execution) धोके आहेत आणि त्याचा P/E रेशो (P/E ratio) सॉफ्टवेअर उद्योगाच्या मध्यापेक्षा जास्त आहे. Palantir Technologies महसूल वाढीमध्ये गती आणि मजबूत डील पाईपलाईन (deal pipeline) असूनही, 189x पेक्षा जास्त P/E रेशोवर ट्रेड करत आहे, जो बाजाराच्या सध्याच्या नफ्याच्या तुलनेत खूप जास्त अपेक्षा दर्शवतो. Workday मध्ये इनसायडर सेलिंग (insider selling) आणि सबस्क्रिप्शन वाढीचा (subscription growth) अलीकडे कमी झालेला आउटलुक (outlook) यासारखे धोके आहेत. मुख्य चिंता ही आहे की AI सॉफ्टवेअर बिझनेस मॉडेल्समध्ये (business models) मोठे बदल घडवेल, ज्यामुळे काही प्रस्थापित खेळाडूंची (players) मक्तेदारी कमी होऊ शकते.
विश्लेषकांची सॉफ्टवेअरच्या भविष्याबद्दलची मते मिश्र आहेत. Oracle आणि ServiceNow ला त्यांच्या क्लाऊड इन्फ्रास्ट्रक्चर आणि वर्कफ्लो ऑटोमेशनमुळे 'Buy' रेटिंग्स मिळण्याची शक्यता आहे. Salesforce ला 'Moderate Buy' consensus आहे. Adobe चे विश्लेषण 'Hold' कडे झुकते, ज्यामध्ये AI कमोडिटायझेशन आणि पारंपरिक व्यवसायात मंदीची चिंता दिसून येते. Palantir ला 'Buy' रेटिंग्स मिळतात, पण व्हॅल्युएशनची चिंता कायम आहे, तर Workday ला 'Moderate Buy' रेटिंग आहे, परंतु अलीकडे विश्लेषकांनी सावधगिरीचा इशारा दिला आहे. या कंपन्यांचे भविष्य AI ला त्यांच्या मुख्य उत्पादनांमध्ये किती प्रभावीपणे एकत्रित करतात आणि केवळ AI-आधारित कथांवर अवलंबून न राहता, सातत्यपूर्ण वाढ दर्शवतात यावर अवलंबून असेल. हे Nvidia सारख्या हार्डवेअर दिग्गजांना भेडसावणाऱ्या आव्हानापेक्षा वेगळे आहे.