AI इन्फ्रास्ट्रक्चर जर्नायंट: NVIDIA ची तुफानी कामगिरी
NVIDIA Corporation ने पुन्हा एकदा कमाईचे सर्व रेकॉर्ड मोडले आहेत. जानेवारी २५, २०26 रोजी संपलेल्या चौथ्या तिमाहीत (Q4 FY2026) कंपनीने तब्बल $68.1 अब्ज डॉलरचा रेव्हेन्यू नोंदवला, जो मागील वर्षाच्या तुलनेत 73% अधिक आहे. मागील तिमाहीच्या तुलनेतही यात 20% वाढ झाली आहे. कंपनीचा डेटा सेंटर सेगमेंट, जो AI चा मुख्य आधार आहे, त्याने $62.3 अब्ज डॉलरचा विक्रमी रेव्हेन्यू मिळवला. हा आकडा वार्षिक तुलनेत 75% जास्त आहे आणि कंपनीच्या एकूण रेव्हेन्यूच्या 91% पेक्षा जास्त आहे. या प्रचंड मागणीमुळे व्यवसायाच्या पद्धतीत मोठे बदल दिसून येत आहेत. NVIDIA ची ग्रॉस मार्जिन (Gross Margin) 75.0% पर्यंत वाढली आहे, जी कंपनीच्या कार्यक्षमतेचे आणि किंमत ठरवण्याच्या क्षमतेचे प्रतीक आहे. संपूर्ण आर्थिक वर्ष २०२६ (FY2026) मध्ये कंपनीचा एकूण रेव्हेन्यू $215.9 अब्ज डॉलरवर पोहोचला, जो मागील वर्षापेक्षा 65% जास्त आहे. नेट इन्कम (Net Income) जवळजवळ दुप्पट होऊन $120.1 अब्ज डॉलर झाला.
इतके जबरदस्त आकडे असूनही, शेअर बाजारात NVIDIA च्या शेअरला फारशी मोठी गती मिळाली नाही. फेब्रुवारी २६, २०26 रोजी NVIDIA चे शेअर्स $192.72 ते $203.49 च्या दरम्यान फिरत होते आणि सुमारे $192.92 वर बंद झाले. याला एक कारण असे असू शकते की मार्केटने NVIDIA ची ही उत्कृष्ट कामगिरी आधीच अंदाजित केली होती आणि आता गुंतवणूकदार नवीन संधी शोधत आहेत. फेब्रुवारी २६, २०26 पर्यंत कंपनीचे मार्केट कॅपिटलायझेशन (Market Capitalization) सुमारे $4.75 ट्रिलियन डॉलर होते. कंपनीचे पी/ई रेशो (P/E Ratio) सध्या सुमारे 48.44 आहे, जे अजूनही जास्त अपेक्षा दर्शवते.
Salesforce च्या गाईडन्समुळे एंटरप्राइज स्पेंडिंगवर प्रश्नचिन्ह
NVIDIA च्या या यशाच्या अगदी उलट, Salesforce, Inc. ने एक मिश्र चित्र सादर केले. कंपनीने अपेक्षित निकालांपेक्षा चांगले तिमाही निकाल जाहीर केले, परंतु भविष्यासाठी दिलेला अंदाज (guidance) गुंतवणूकदारांना निराश करणारा ठरला. यामुळे संपूर्ण सॉफ्टवेअर-अॅज-अ-सर्व्हिस (SaaS) सेक्टरमध्ये चिंता निर्माण झाली आहे. Q4 FY2026 चे आकडे सविस्तर नसले तरी, Salesforce च्या सेल्स क्लाउड (Sales Cloud) विभागाची वाढ 8.4% पर्यंत मंदावली आहे, जी मागील कालावधीपेक्षा कमी आहे. कंपन्यांच्या अधिग्रहणातील (acquisitions) घट आणि परकीय चलन दरातील (foreign exchange) अनुकूलता कमी झाल्यामुळे, कंपनीचा अंदाज विश्लेषकांच्या अपेक्षांपेक्षा कमी राहिला.
फेब्रुवारी २४, २०26 पर्यंत Salesforce चे मार्केट कॅपिटलायझेशन सुमारे $173 अब्ज डॉलर होते. फेब्रुवारी २६, २०26 रोजी त्याचे शेअर्स $180 ते $190 च्या दरम्यान व्यवहार करत होते. कंपनीचा पी/ई रेशो सध्या सुमारे 24.7 आहे, जो ऐतिहासिक सरासरीपेक्षा लक्षणीयरीत्या कमी आहे. हे कमी आकडे भविष्यातील वाढीबद्दल गुंतवणूकदारांची चिंता दर्शवू शकतात. एका मोठ्या टेक कंपनीकडून आलेला हा सावध दृष्टिकोन एंटरप्राइज तंत्रज्ञान खर्चात (enterprise technology spending) व्यापक घट होण्याची शक्यता दर्शवतो. याचा परिणाम भारतीय IT कंपन्यांवरही होऊ शकतो, कारण त्यांचे उत्पन्न जागतिक IT बजेटशी जोडलेले असते.
स्पर्धक आणि सेक्टरमधील विभागणी
या दोन्ही कंपन्यांच्या कामगिरीतील तफावत तंत्रज्ञान क्षेत्रात मोठी विभागणी दर्शवते. NVIDIA सारख्या कंपन्यांना AI हार्डवेअरची मागणी वाढत असताना, एंटरप्राइज सॉफ्टवेअर सेक्टरला आव्हानांचा सामना करावा लागत आहे. NVIDIA च्या AI चिप स्पेसमध्ये AMD आणि Intel सारखे स्पर्धक असले तरी, NVIDIA ची सध्याची आघाडी मोठी आहे. CRM आणि एंटरप्राइज सॉफ्टवेअरमध्ये, Salesforce ला Microsoft Dynamics 365 सारख्या इंटिग्रेटेड सोल्यूशन्सकडून स्पर्धा मिळत आहे. Microsoft Dynamics 365, मायक्रोसॉफ्टच्या इकोसिस्टममध्ये चांगले इंटिग्रेशन आणि आकर्षक किमती ऑफर करते.
ऐतिहासिकदृष्ट्या, NVIDIA ने सातत्याने कमाईचे अंदाज ओलांडले आहेत, ज्यामुळे त्याचे शेअर्स वाढले आहेत. परंतु, या तिमाहीतील कमी प्रतिक्रिया दर्शवते की मार्केट या वाढीला आधीच स्वीकारत आहे. याउलट, Salesforce च्या शेअरमध्ये गेल्या वर्षी मोठी घसरण झाली आहे. NVIDIA चे मार्केट कॅपिटलायझेशन AI मधील वर्चस्वामुळे जास्त आहे, तर Salesforce चे कमी पी/ई रेशो भविष्यातील वाढीबद्दलची संथ गती दर्शवते.
जोखमीचे घटक आणि विश्लेषकांचे मत
NVIDIA साठी सर्वात मोठे आव्हान म्हणजे AI-आधारित वाढीची शाश्वतता आणि मार्केट सॅचुरेशनची (market saturation) शक्यता. कंपन्यांकडून होणारी प्रचंड गुंतवणूक भविष्यात वाढीला ब्रेक लावू शकते किंवा स्पर्धा वाढवू शकते. जर पुरवठा साखळीतील (supply chain) अडचणी कमी झाल्या किंवा स्पर्धकांनी स्वस्त पर्याय आणले, तर मार्जिनवर दबाव येऊ शकतो. Salesforce च्या बाबतीत, सेल्स क्लाउड विभागातील वाढीची गती कमी होणे ही गंभीर चिंता आहे. हे मार्केट मॅच्युरेशन (market maturation) किंवा प्रभावी स्पर्धेमुळे असू शकते. Microsoft Dynamics 365 कडून असलेला धोकाही मोठा आहे. याव्यतिरिक्त, व्यापक आर्थिक परिस्थिती आणि एंटरप्राइज IT खर्चात कपात होण्याची शक्यता Salesforce सारख्या सबस्क्रिप्शन-आधारित सॉफ्टवेअर मॉडेलवर अधिक परिणाम करू शकते.
विश्लेषकांचे दोन्ही कंपन्यांसाठीचे मत सकारात्मक असले तरी, त्यातही फरक आहे. NVIDIA साठी अनेक विश्लेषकांकडून 'Buy' किंवा 'Strong Buy' रेटिंग आहे आणि सरासरी १२ महिन्यांची टार्गेट प्राईस $260-$270 च्या दरम्यान आहे, जी 30-40% वाढ दर्शवते. Salesforce साठी सुद्धा 'Buy' रेटिंग आहे, परंतु टार्गेट प्राईस $300-$305 च्या दरम्यान आहे, जी 55-70% वाढ दर्शवते. मात्र, या टार्गेट्समध्ये अधिक फरक आहे, जो मार्केटमधील सध्याच्या चिंता दर्शवतो. NVIDIA साठी $78 अब्ज डॉलरची Q1 FY2027 रेव्हेन्यू गाईडन्स मजबूत मागणी दर्शवते, तर Salesforce ची कामगिरी त्याच्या गाईडन्स मिस आणि एंटरप्राइज स्पेंडिंग ट्रेंड्सच्या संदर्भात तपासली जाईल.
