AI (Artificial Intelligence) च्या जगात आपले वर्चस्व निर्माण करण्यासाठी Meta Platforms आणि Microsoft प्रचंड मोठी गुंतवणूक करत आहेत. याच महत्त्वाकांक्षी योजनेचा भाग म्हणून, दोन्ही कंपन्यांनी आपल्या मनुष्यबळात मोठे बदल केले आहेत. केवळ खर्च कमी करणे हा यामागील उद्देश नसून, AI विकासासाठी आवश्यक असलेले भांडवल (Capital) आणि मनुष्यबळ (Talent) अधिक वेगाने उपलब्ध करणे हे मुख्य ध्येय आहे.
या कंपन्या AI इन्फ्रास्ट्रक्चर (Infrastructure) उभारण्यासाठी मोठमोठ्या डेटा सेंटर्सवर (Data Centers) अब्जावधी डॉलर्स खर्च करत आहेत. Microsoft ने अलीकडेच जपान आणि ऑस्ट्रेलियामध्ये नवीन AI गुंतवणुकीची घोषणा केली आहे. Meta Platforms यावर्षी रेकॉर्ड कॅपिटल स्पेंडिंगचा (Capital Spending) अंदाज व्यक्त करत आहे. Azure आणि Copilot सारख्या सेवांसाठी Microsoft चा AI इन्फ्रास्ट्रक्चरवरील खर्च विक्रमी पातळीवर पोहोचला आहे. Meta देखील आपल्या AI मॉडेल्स आणि मेटाव्हर्सवर (Metaverse) मोठा पैसा ओतत आहे. अंदाजानुसार, 2026 पर्यंत या दोन्ही कंपन्या AI वर मिळून $650 अब्ज खर्च करण्याची शक्यता आहे.
Microsoft चे मार्केट व्हॅल्यू (Market Value) सुमारे $3.13 ट्रिलियन असून P/E रेशो (Price-to-Earnings Ratio) 26.39 च्या आसपास आहे. दुसरीकडे, Meta Platforms चे व्हॅल्यूएशन सुमारे $1.67 ट्रिलियन असून P/E रेशो 28.05 आहे. या नोकर कपातीमुळे व्यवस्थापनाची कार्यक्षमता दिसून येते, ज्यामुळे शेअरच्या किमतींना तात्पुरती चालना मिळू शकते. मात्र, AI वरील एवढी मोठी गुंतवणूक नवीन जोखीम उभी करते. Alphabet आणि Amazon सारखे स्पर्धक देखील AI मध्ये मोठी गुंतवणूक करत आहेत; Amazon $200 अब्ज आणि Alphabet $175-$185 अब्ज पर्यंत खर्च करण्याची शक्यता आहे.
मात्र, मोठ्या प्रमाणावरील AI गुंतवणुकीसोबत नोकर कपात करणे यात मोठे धोके आहेत. Meta साठी, AI आणि मेटाव्हर्सचा खर्च भागवणे, कर्मचाऱ्यांची कपात करत असताना ऑपरेशन्स (Operations) सुरळीत ठेवणे आणि नवकल्पना (Innovation) टिकवून ठेवणे आव्हानात्मक ठरू शकते. Alphabet च्या तुलनेत, ज्याचे उत्पन्नाचे स्रोत विविध आहेत, Meta जाहिरातींवर (Advertising) अधिक अवलंबून असल्याने ती अधिक असुरक्षित ठरू शकते. Microsoft ला आपल्या डेटा सेंटर्सच्या कार्यक्षमतेवर आणि AI टूल्सच्या (Tools) स्वीकारार्हतेवर लक्ष केंद्रित करावे लागेल. काही अहवालानुसार, Microsoft चा AI वरील खर्च उत्पादकतेच्या फायद्यांपेक्षा जास्त वेगाने वाढत आहे, ज्यामुळे शेअरवर दबाव येऊ शकतो.
दोन्ही कंपन्या २९ एप्रिल रोजी आपले तिमाही निकाल (Quarterly Results) जाहीर करतील. यावेळी गुंतवणूकदार AI गुंतवणुकीवरील भविष्यातील मार्गदर्शन (Guidance) आणि महसुलाच्या अंदाजांवर बारकाईने लक्ष ठेवतील. विश्लेषक (Analysts) AI च्या दीर्घकालीन परिणामांबद्दल आशावादी असले तरी, एवढ्या मोठ्या गुंतवणुकीचा परतावा (Profitability) कधी मिळेल याबद्दल सावध आहेत. AI क्षेत्रातील नेतृत्वाला समर्थन देण्यासाठी हे मनुष्यबळ बदल कसे उपयुक्त ठरतील, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.
