AI मुळे कॉम्पोनंट्स महागले
सध्या जगभरात आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) चा बोलबाला आहे. AI आधारित सिस्टम्सना प्रचंड मेमरीची गरज भासते. यामुळे मेमरी चिप्स, विशेषतः हाय बँडविड्थ मेमरी (HBM) ची मागणी प्रचंड वाढली आहे. या वाढत्या मागणीचा थेट परिणाम म्हणून, पीसी (PC) आणि इतर इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांसाठी लागणाऱ्या मेमरी चिप्सच्या किमतीत मोठी वाढ झाली आहे. केल्ट रीव्ह्स, जे Falcon Northwest नावाच्या हाय-परफॉर्मन्स पीसी बनवणाऱ्या कंपनीचे मालक आहेत, त्यांच्या मते, उन्हाळ्यापासून मेमरी चिप्सच्या किमती तिप्पट झाल्या आहेत. त्यामुळे त्यांच्या हाय-एंड पीसीच्या किमती ₹5,800 वरून ₹7,000 च्या पुढे गेल्या आहेत.
Microsoft च्या CFO नी देखील कबूल केले आहे की मेमरी चिप्सच्या वाढत्या किमतींमुळे पीसी विक्रीत घट होऊ शकते. काही विशिष्ट रॅम (RAM) मॉड्यूल्स ज्यांची किंमत सप्टेंबरमध्ये सुमारे $105 होती, त्या डिसेंबरपर्यंत $250 पर्यंत वाढल्या आहेत.
बाजाराची रणनीती बदलली
या परिस्थितीमुळे मेमरी चिप उद्योगात एक मोठे स्ट्रक्चरल बदल घडत आहे. Samsung Electronics, SK Hynix आणि Micron Technology सारख्या मोठ्या कंपन्या आता AI डेटा सेंटर मार्केटवर लक्ष केंद्रित करत आहेत. हे या कंपन्यांसाठी अधिक फायदेशीर ठरत आहे. यामुळे ग्राहक-स्तरीय चिप्सचे उत्पादन कमी होत आहे, ज्याचा परिणाम त्यांच्या वाढलेल्या किमतींमध्ये दिसून येत आहे. उदाहरणार्थ, Micron Technology ने आपली Crucial नावाची थेट ग्राहकांना विकणारी शाखा बंद केली आहे, जेणेकरून ते AI सारख्या मोठ्या ग्राहकांना प्राधान्य देऊ शकतील.
बाजाराचे भविष्य काय?
विश्लेषकांच्या मते, मेमरी चिप्सचा तुटवडा लवकरच संपण्याची शक्यता नाही. 2026 च्या पहिल्या तिमाहीत (Q1 2026) पीसी DRAM च्या किमतीत 105-110% पर्यंत वाढ होण्याची शक्यता आहे, तर NAND फ्लॅशच्या किमतीतही लक्षणीय वाढ अपेक्षित आहे. IDC च्या अंदाजानुसार, 2026 मध्ये DRAM आणि NAND च्या पुरवठ्यात वाढीचा दर ऐतिहासिक पातळीपेक्षा कमी राहील. अनेक पीसी विक्रेते आधीच 15-20% पर्यंत किमती वाढवण्याचे संकेत देत आहेत.
जागतिक सेमीकंडक्टर मार्केट 2026 मध्ये $975 बिलियन पर्यंत पोहोचण्याची अपेक्षा आहे, ज्यात मेमरी आणि लॉजिक चिप्सचा वाटा सर्वात मोठा असेल. AI इंफ्रास्ट्रक्चरमधील HBM चे महत्त्व पाहता, 2026 पर्यंत HBM मार्केट $54.6 बिलियन पर्यंत पोहोचेल असा अंदाज आहे. यामुळे, ग्राहक उपकरणांच्या किमती पूर्वीसारख्या होण्यासाठी 2027 पर्यंत किंवा त्यानंतरही वाट पाहावी लागू शकते.