AI ची धमक आणि इराणच्या तणावामुळे तेलाचा भडका! आशियाई शेअर बाजारात तेजी, मात्र सावधगिरीचा इशारा

AI मुळे तंत्रज्ञान क्षेत्राला गती

आशियाई शेअर बाजारात, विशेषतः दक्षिण कोरियाच्या KOSPI मध्ये, विक्रमी उच्चांकावरून थोडी घसरण झाली असली तरी, या आठवड्यात मोठी वाढ नोंदवण्याची शक्यता आहे. यामागे AI संबंधित तंत्रज्ञानाची प्रचंड मागणी हे मुख्य कारण आहे. Samsung Electronics आणि SK Hynix सारख्या चिप निर्मात्या कंपन्या आघाडीवर आहेत. KOSPI निर्देशांकाने 2008 नंतरची सर्वात मोठी साप्ताहिक वाढ नोंदवली आहे. तैवानच्या बेंचमार्कमध्येही लक्षणीय वाढ झाली आहे, जी AI पायाभूत सुविधांच्या (AI infrastructure) उभारणीमुळे आलेल्या मजबूत सेक्टर कामगिरीचे संकेत देते.

Goldman Sachs च्या अंदाजानुसार, AI संबंधित हार्डवेअरचे उत्पन्न 2026 च्या उत्तरार्धापर्यंत $700 अब्ज पेक्षा जास्त होऊ शकते. पुढील वर्षी जागतिक सेमीकंडक्टर उद्योगाचे उत्पन्न सुमारे $793 अब्ज पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे, ज्यामध्ये AI घटकांचा वाटा सुमारे एक तृतीयांश असेल.

भू-राजकीय तणाव आणि तेलाच्या दरात वाढ

दुसरीकडे, पश्चिम आशियात अमेरिका आणि इराणमधील संघर्षात वाढ झाल्याने ब्रेंट क्रूड फ्युचर्स (Brent crude futures) 1.3% नी वाढून $101.43 प्रति बॅरलवर पोहोचले. ऐतिहासिकदृष्ट्या, ऊर्जा उत्पादक प्रदेशांमधील भू-राजकीय संघर्षामुळे तेलाच्या दरात $5-15 प्रति बॅरलपर्यंत धोका प्रीमियम (risk premium) वाढतो. या वाढत्या तेलाच्या दरांमुळे महागाई वाढण्याची चिंता आहे आणि याचा व्यापक अर्थव्यवस्थेवर दबाव येऊ शकतो.

पुरवठा साखळीतील आव्हाने आणि कंपन्या

या AI क्रांतीमध्ये तंत्रज्ञान कंपन्यांना पुरवठा साखळीतील (supply chain) आव्हानांचाही सामना करावा लागत आहे. SoftBank Group चे शेअर्स घसरले, कारण Arm Holdings, ज्यामध्ये SoftBank चा मोठा हिस्सा आहे, त्याने नवीन AI चिप्ससाठी पुरवठा साखळी सुरक्षित ठेवण्यात संभाव्य अडचणींचा इशारा दिला आहे. SK Hynix चा TTM P/E रेशो सध्या सुमारे 10.47 आहे, तर SoftBank Group चा सुमारे 9.17 आहे.

चलन बाजार स्थिर, नोकरीच्या आकडेवारीकडे लक्ष

चलन बाजारात (Currency markets) मात्र स्थिरता दिसून येत आहे. अमेरिकन डॉलरने नुकतीच आलेली घसरण सुधारली आहे, तर जपानी येन (Japanese yen) सरकारकडून हस्तक्षेपाच्या शक्यतेमुळे चर्चेत आहे. चीनचा युआन (Yuan) डॉलरच्या तुलनेत मजबूत झाला असून, सुमारे 6.81 च्या पातळीवर व्यवहार करत आहे. गुंतवणूकदार आता अमेरिकेच्या नॉन-फार्म पेरोल (US non-farm payrolls) अहवालाची आतुरतेने वाट पाहत आहेत, ज्यातून एप्रिलमध्ये 62,000 नोकऱ्या वाढल्याचा अंदाज आहे, जी मार्चच्या तुलनेत कमी वाढ आहे.

भविष्यातील धोके आणि बाजाराची दिशा

AI ची मागणी भविष्यातही टिकून राहण्याची शक्यता असली तरी, पुरवठा साखळीतील अडथळे आणि भू-राजकीय तणाव यासारख्या धोक्यांकडे दुर्लक्ष करता येणार नाही. जर पश्चिम आशियातील तणाव वाढला, तर ऊर्जा आणि शिपिंग क्षेत्राला फटका बसू शकतो, ज्याचा परिणाम चिप उत्पादनावर आणि व्यापक अर्थव्यवस्थेवर होईल. बाजारात सध्या तात्काळ तणाव निवळण्याची अपेक्षा आहे, परंतु दीर्घकाळ चाललेला संघर्ष तेलाच्या किमतीत मोठी वाढ करून महागाई वाढवू शकतो.

सेमीकंडक्टर उद्योग (semiconductor industry) पुढील काही वर्षांत $975 अब्ज पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे, ज्यामध्ये जनरेटिव्ह AI चिप्सचा मोठा वाटा असेल. मात्र, तात्काळ परिस्थिती पश्चिम आशियातील भू-राजकीय घडामोडी आणि अमेरिकेच्या नोकरीच्या आकडेवारीवर अवलंबून असेल. कोणत्याही नकारात्मक बातमीमुळे बाजारातील उत्साह कमी होऊ शकतो.