STT Hike चा बाजारावर परिणाम आणि विश्लेषण
यूनियन बजेट 2026 मध्ये डेरिव्हेटिव्ह्जवरील (Derivatives) सिक्युरिटीज ट्रान्झॅक्शन टॅक्स (STT) मध्ये अनपेक्षित वाढीमुळे भारतीय शेअर बाजारात तीव्र घसरण झाली. या निर्णयामुळे व्यवहारांचा खर्च वाढला असून, विशेषतः सट्टेबाजी आणि हाय-फ्रिक्वेन्सी ट्रेडर्सना (High-Frequency Traders) याचा फटका बसला आहे. बजेटमधील या बदलांनुसार, इक्विटी फ्युचर्सवरील (Equity Futures) STT 0.02% वरून 0.05% पर्यंत आणि ऑप्शन्सवरील (Options) STT 0.10%/0.125% वरून 0.15% पर्यंत वाढवण्यात आला आहे. या घोषणेनंतर 1 फेब्रुवारी 2026 रोजी सेन्सेक्समध्ये सुमारे 1,546 अंकांची घसरण झाली, तर निफ्टी 50 मध्ये सुमारे 495 अंकांची घट नोंदवली गेली. या वाढीमुळे बाजारातील अस्थिरता (Volatility) वाढली आहे, जी इंडिया VIX (India VIX) निर्देशांकातून स्पष्टपणे दिसून येते. 2025 आणि 2026 च्या सुरुवातीला परदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांनी (FII) केलेल्या मोठ्या विक्रीमुळे (Outflows) गुंतवणूकदारांच्या भावनांवर परिणाम झाला आहे. विश्लेषकांच्या मते, हे पाऊल सट्टेबाजी कमी करण्यासाठी उचलले गेले आहे, महसूल वाढवण्यासाठी नाही. याचा डेरिव्हेटिव्ह्ज ट्रेडिंग व्हॉल्यूम्स (Derivatives Trading Volumes) आणि मार्केट लिक्विडिटीवर (Market Liquidity) परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
MOFS चे टॉप स्टॉक सिलेक्टशन्स
बाजारातील या हेडविंड्स (Headwinds) आणि FII च्या सततच्या विक्रीच्या पार्श्वभूमीवर, मोतीलाल ओसवाल फायनान्शियल सर्व्हिसेस (MOFS) ने गुंतवणुकीच्या काही संधी ओळखल्या आहेत. ब्रोकरेजची रणनीती ग्रोथ व्हिजिबिलिटी (Growth Visibility) आणि डोमेस्टिक स्ट्रक्चरल प्ले (Domestic Structural Plays) यांना प्राधान्य देणारी आहे. MOFS ने Nifty आणि नॉन-Nifty सेगमेंटमध्ये 10 स्टॉक आयडिया निवडल्या आहेत. त्यांच्या टॉप Nifty शिफारशींमध्ये State Bank of India, Titan Company, Mahindra & Mahindra, Infosys, आणि Zomato यांचा समावेश आहे. नॉन-Nifty 50 साठी, कंपनीने Dixon Technologies (India), Indian Hotels Company, Groww, TVS Motor Company, आणि Radico Khaitan यांना प्राधान्य दिले आहे.
सेक्टरल प्रेफरन्सेस आणि व्हॅल्युएशन
MOFS ने ऑटो, डायव्हर्सिफाईड फायनान्शियल, इंडस्ट्रियल्स, कन्झ्युमर डिस्क्रिशनरी आणि टेक्नॉलॉजी सेक्टर्समध्ये 'ओव्हरवेट' (Overweight) स्टान्स घेतला आहे. यामागे या क्षेत्रांतील मजबूत वाढीची क्षमता कारणीभूत आहे. याउलट, ब्रोकरेज 'अंडरवेट' (Underweight) स्टान्स ऑइल अँड गॅस (Oil & Gas) आणि मेटल्स (Metals) क्षेत्रांसाठी ठेवत आहे. AI मुळे IT सेवांमध्ये सुधारणा, ऑटो सेक्टरमधील मजबूत वाढ आणि बँकिंगमधील नफ्यात वाढ अपेक्षित आहे.
व्हॅल्युएशन (Valuation) विश्लेषणाबद्दल बोलायचे झाल्यास, Bharat Electronics (207% प्रीमियम), Grasim Industries (61% प्रीमियम), Hindalco Industries (43% प्रीमियम), Power Grid Corporation of India (35% प्रीमियम) आणि ONGC (33% प्रीमियम) सारख्या कंपन्या ऐतिहासिक सरासरीच्या तुलनेत लक्षणीय प्रीमियमवर ट्रेड करत आहेत. याउलट, Apollo Hospitals Enterprise (-41% डिस्काउंट), Bharti Airtel (-30% डिस्काउंट), Trent (-27% डिस्काउंट), Dr Reddy’s Labs (-23% डिस्काउंट) आणि Maruti Suzuki India (-20% डिस्काउंट) या कंपन्या डिस्काउंटवर ट्रेड करत आहेत.
क्वांटिटेटिव्ह डेटा (Quantitative Data) नुसार, काही निवडलेल्या स्टॉक्सचे व्हॅल्युएशन मिश्र आहे. State Bank of India चा P/E साधारणपणे 11.2-11.96 च्या दरम्यान आहे आणि मार्केट कॅप सुमारे ₹9.26 लाख कोटी आहे. Infosys चा P/E 22.5-23.98 च्या रेंजमध्ये असून मार्केट कॅप सुमारे ₹6.6-6.7 लाख कोटी आहे. Zomato चा P/E 293 ते 1100 पेक्षा जास्त असा बदलतो, तर मार्केट कॅप फेब्रुवारी 2026 च्या सुरुवातीला सुमारे ₹2.6 लाख कोटी होती.
भविष्यातील वाटचाल
मोतीलाल ओसवाल FY26 आणि FY27 मध्ये कमाईत (Earnings) स्थिरता आणि सुधारणा अपेक्षित करत आहे, ज्यामुळे ते लार्ज-कॅप कंपन्यांमधील पोर्टफोलिओ वेट्स (Portfolio Weights) वाढवण्याची शक्यता आहे. ब्रोकरेज भारतीय इक्विटी मार्केटला अनुकूल सरकारी धोरणे, आर्थिक उपाय आणि संरचनात्मक वाढीच्या घटकांमुळे सकारात्मक दृष्टिकोन ठेवत आहे. FII आउटफ्लो चिंताजनक असले तरी, यात स्थिरीकरण अपेक्षित आहे. भारत-EU मुक्त व्यापार करार (India-EU Free Trade Agreement), जरी पूर्ण फायदे मिळण्यास अनेक वर्षे लागतील, तरीही हा दीर्घकालीन सकारात्मक उत्प्रेरक (Catalyst) ठरू शकतो. जागतिक आर्थिक अनिश्चितता असूनही, मजबूत देशांतर्गत मागणीमुळे भारतीय बाजाराची लवचिकता (Resilience) भविष्यातील संभाव्य वाढीसाठी आधारस्तंभ आहे.